CIGERXWN

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ZEND AVISTA

DWANA  5' A

 

APA YEKEM

 

 

 

 

 

STOKHOLIM - 1981

 

 

 

 

 

 

 

 

PIRTK : ZEND AVISTA

NIVSKAR : CIGERXWN

WEŞANN: ROJA N

APA YEKEM: 1981

TPLDAN : NHAD

 

 

 

Sipas jibo partiya pşver ya kurd sur jibo al karya wan di nkirna nivsa van dwana de

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

PŞGOTIN

                                QENAT KURDO

 

Meha avgst sala 1980 ji Stokholm serwwern kovara kurd " Roja N " dwana aran ya şar me ezz Cegerxwn ji minra şandib, ku ez pşgotin bo w bi nivsim. Serwern w kovar nivsbn: " Em mamosta Cegerxwn li w raman bne yek, wek di destpka v pertokda pşgotina te mamostay mezin hebe .

        Em hvdarin, ku tu ji mera ser v efirandin br bawerya xwe ango dtina pşgotinek bi r k " .

        Gel heval hevkarn delal !

Ber pşn ez gelek şad bm, ku şervan tkoşern kurdan li Evrop hene, tişkl sazmann wan hene, ku ew bi pirsn rewşenbrkirina netewey xweva mijl dibin, dixwazin dwana Cegerxwn bona xebatkar tekşern ş karn ronahy ap bikin . Ez gelek şame, kuwe ramana xwe kirye yek, ku ez br bawarya xwe mna pşgotin li ser w dwan binivsim .

Ew spartin bextewarke mezine, li jyna xweda ez gihiştime w roj, kubi xwestina we dikarim şixulek bi xr hja bikim bona netewwey xwe .

        Spartina we li ser ava qebl dikim, l divt hn bizanin, ku nivsandina pşgotin bonadwana şayrmwy mezin hezkir Cegerxwn ne tiştek hsaye. Bona v kar, bona v şixul divt meriv li hem pirsanda zana, hozan pispor be, bi zanna xweva end seryan li ser Cegerxwnra be, ez xwe hesab nakim merv wusan bi fikira min pvste bjim, ku heta niha sed car heyf, ku li nav netewey mey bindestda merivn wusa tinene, bi rast got, dibehebin, l min nav wan ne bihstye, eger hebna, min xwe bextewar hesabikira ji kovara " Roja N " ra binivsya, kunivsandina w pşgotin bona dwana Cegerxwn bisprne w . L niha herend serwern w kovar pra layq dtina xwe mna pşgotin " binivsim, ez mecbrim w xwestin biqednim, bnme ser .

        Cegerxwn bi reng ry xweva, bi nivsarn xweva wek teht kelemn ser yayn Kurdistan jere bilinde, sedan sed sal hatine, ne bihirne, l ew teht, ew kelem li cy xweda bi tk, qaym berk mane, Cegrexn j li hunewerya xweda, li br bawara xweda bi qaym serbilind serfraz maye li rya xweda her die die .

        Di jyna Cegerxnda li nav her ar parn Kurdistanda gelek rojn qewimne, li jyna xelq kurda gelek caran bye reşebay, bobelsk, tofan baran, l teht kelemn ser yayn Kurdistana dabeşkir li cy keleman li ser br bawaraxweda bi qaym, berk rawestaye, ji cy xwe ep rast ne leqyaye, ne hejyaye, raste- rsat li rya xweda ber bi merem hebesta xwe die w here, ew bye dengbj borjen serbesty azadkirina netewey kurd, ev b eve armanca jyna w mr . Li or ber yayn kurdan, li deşt bestn Kurdistan xnavda xelq kurd toxim kurdewer wetenperwery reşandye.

Li tarx droka kurdanda gelek gelek zeftkar ahtine, ku rabine ser wan teht kelemn ser yayn welat kurdan, xwestine kurdan qir bikin, li nav xweda p bikin, bihelnin, l nikarbne nikarin bikin . Ji rojhilat, ji rojava, ji jor ( bakur ) ji jr ( başr ) gelek gelek caran dijminan li ser kurd Kurdistanda girtine, gelek caran mrkuj xnrjn mna Cingsxan, Ayatola mayatola kurd Kurdistan kirine nav agir alavan, talan tajan kirine, sotine, kuştine, l nikarbne reha kurdan ji binva biqurminin, nikarbne nikarin, imk gelek mrn mna Cegerxwn ji nav sng bern yayn Kurdistan ji paşila jinn kurd yn delal xnşrin binge binejya kurdan derketine, rabne ala kurdewery kurd perwewry ,

Ala azadkirina kurd Kurdistan girtine dest xwe, serwer rbir li şer serxwebna netewy xwe kirine . Nav gelek mrxas, serkeran qeremanen li tarxa kurda, xasma li sedsalyn nozda bstanda, aşkeraye. Wana j toxim azadkirina kurd Kurdistan reşandye, her sal li d hev ew toxim li nav deşt, mrg, newal bestn welat kurdanda hşn dibin, digihjin, li nav wanda gelek kullk, gul dibişkivin dil ke xortn kurd şadikin pra j tnne bra wan, ku ew gul, ew kullk bi xna mrxasn meydane şer serxwebna netewey kurd avreşan bne, gihştine bihar bihar her sal dil can qz xortn kurd qal dikin ew hazir dibin bona rojn oxirm giran, bona roja xret nams .

        Milet kurd bi nav mrxas qeremann şer serxwebna welat xwe fexir kubar dibe, nek bi ten bona w yek, ku li tarxda ew mrxas ew qereman bi ek slihanva rabne, derketine meydana şer azadkirina milet xwe, l wusan j wana mala xwe, can xwe ruh xwe terxan kirine bo xatir serxwebna kurdan, bo xatir azadya wan . Milet kurd wusan j bi nav şayir helbestvan ji ber pş paşila jinn kurd yn jr gin zrek derketine, ji nav şaxn kurdistan rabne, derketine meydana şer, li rex qereman ekdar wek teht kelemn ser yan bi şran ala reng sor, kesk sip girtine dest xwe, şer kirine, mala xwe, ruh xwe, can xwe terxan kirine bo xatir azadkirine netewey xwe, welat xwe .

        ax ez nav şayrn kurdan, nav helbestvann kurdan tnim bra xwe, herdem nav hezker me, şayr me mezin hja Cegerxwn t ser lvn min, li hiş ser minda rnştye, ku ew j mala xwe, ruh xwe can xwe terxan kirye bo serbestya meda şayr helebstvan kurdn kurmanc y her mezin bi fikir br bawera xwe pşketvam, bi ramana xweva, bi jyn huner xweva weke ( mna ) Cegerxwn tune . Cegerxwn bi rewşa xweva, bi efirandin xweva, bi ramana xweva behra b ber b binye, gelek girane neriv noq w behr be binaznbe i di w behrda heye . Bona w yek divt meriv noqvan zana zanyare, ne rehete li ser hem efirandin Cegerxn li vira binivsim fikira xwe bi firevan binivsim. L herend kovara "Roja N " spartye min, ku ez pşgotin bona dwana w, bona w şr nav yayn kurdan binivsim, ez nikarim bjim na, ez mecbrim qas qewata xwe, qas zanna xwe end gilyan binivsim, lazime ez binivsim imk "roja N " dixwaze w dwan ap ke bona palan gund xebatkarn kurd. Di v şda ez berpirsiyarim end gilyan binivsim .

        Li sala 1947 li nsttta rohilatnasda ez mijl ziman, etnogarf ltratra netewy kurd dibm. Li w nstttda gelek zanyarn rs yn mezin navdar dixebitn, li nav wanda end profesern qedirgir hebn: Aleksandir Arnoldov Fryman, ew serok koma rannasan b, ez li ber dest w bi ser karya w mijl kar xwe dibm, gnat Ylanov Krakovsk serok koma erebnasan b, akadmk Vasl Vaslv Strv serok insttta rohilatnasy b, Evgn Edardov Brtls serok kafdra flologya rany ya fakltta rohilatnasy ya zannga Lnn-grad b yn din bn . Mabeyna min wan xweş b, wanaez hez dikirim gelek caran arkarya min dikirin, tem wesytn baş didane min .

        Rojek ez li sivdera nsttta meda rast profsor Krakovsk hatim . Ew ez dame sekinandin, dev ent xwe vekir kitbek j derxist, dirj min kir got " xort delal, han ji tera v kitb, dibe hewasa te pra hebe, bi kurd nivsne, rannas navdar Vlidmr Fdorov Mnorsk ji London şandye, l binihre, bixne, dibe kr te be " .

        Min ew kitb hilda, l nihr, dt, ku bi herfn latn li ser nivsne " Dwana Cegerxn ", min rpl w vekir, li ry din dt : şikl Cegerxn apkir b, li binya wda nivs bn : " xwedy dwan " . Min fehm kir, ku Cegerxn xweyy dwanye, l min nizanb Cegerxn kye, min nav w, nav meriv awa nebihstib, ez fikirim, ketme mitala " Cegerxn " kye ? "

ima " dwana Cegerxn ", li ber ez haj p n bm, ku Cegerxn şayre .

        Min belgn kitb wergerandin, nav end şran nivsandibn, min pşgotin xwend p hesyam, ku kitb li Sry bi arkarya rewşenbrkern kurd hatye apkirin, ku Cegerxn nav şayr zdeye, nav w esl Şxmse, yan Şx Msaye, Bi naverokn şrn dwana w ez p hesyam ima ew nav " Cegerxn " li xwe kirye . Ji ber hal qultya milet kurd, jiber derd kul gund pale xebatkarn kurd ew dilş bye hergav bye ah zar w, dil cegera w xn girti-ne, sebeb v yek ew nav xwe kirye Cegerxn. Bi xwendin dwana w ez p hesyam, ku ew ne şayr sedsalya navne, l şayr zeman mey nihaye, he was kfa min bi ziman dwana wra hat, kurmancya w gelek xweş bi min hat, gelek wext b, ku min ew dwan hergav bi xweradibir, ji dest xwe der ne dixist, ax ez ji ş kar xwe azad dibm, min ew dixwend, iqas di, ewqas hewasa min bi şr helbestn wra dihat, her şrek, her helbestek ez didame hlana heyecana . Di wanda derheq derd kul milet kurd, jyn hal kurdan şer wan serxwebn hatib nivsandin . Ber min qet kitbn nivskarn kurdan yn mna v dwan ne dtibn ne j xwendibn, li w dwanda ber pşn min deng bas yekbn, hevkarya kurdan bo xatir serxwebna welat wan xwend. Bi xwendina w dwan hate berav min droka şer kurda, serhat droka zana hozann kurdan, min xwe bextewar hesab kir, ku dwana wusan ketye dest min, ku p hesyam, ku şayrek kurda wusan heye nav w Cegerxne .

        Ji welat Sovt der bi saya ser Celadet Bedixan Kamran Bedirxan nav deng Cegerxn zva li nav her ar parn kurd standa belavbb, herdumrn qereman şerkern rewşenbrkern netewey kurd li kovarn xwe " Hewar", " Roja N " " sterda"  Ronahyda" herdem şr helbestn Cegerxn ap dikirin kovarnwan li nav saln 1932 1945 da bbne binge binaxa apkirin belavkirina efirandinn Cegerxn.

Eger ew kovar tunebna, ne ahtina apkirine, şr helbestn Cegerxn j qet ap ne dibn xelq kurd p ne dihesya, ku li nav wda hozan zana şayrn mezin hene, ku yek j wan Cegerxne . Di kovar rojnamn Celadet Bedirxan Kamran Bedirxanda kurdnas Firans Toma Buwa Roj Lsko end miqaln bik derheqa jyn, ş kar Cegerxnda derheqa şr helbestn w kurdewer wetenperwerda apkirine. Bi gilk ji welat Sovt der nav deng Cegerxn zva eşkera b, her li Sovtstan kesek haj w mr tune b, nav w ne bihistib ne j efirandin w xwendibn .

      Li sala 1952- da min miqalek bi nav " Ltratra kurdn derva derheqa hal kurdn Sovtstanda " li kovara " storya flologya stran Vostoka "-da vp .

3 li Lnngradda bi ziman Rus ap kir . Di wda min end rzn şrn Cegerxnli ser welat Sovt ap kirin, ann ber avn xwendkaran, ku p bihesin Cegerxn di şrn xweda dinivse, ku Sovtstan dost netewey kurde, ku ew terefdar piştvan şer azadkirina xelq kurde, ku eskersor w bibe azadker kurd Kurdistan, kuxelq kurd ketye ser rya Marks Lnn qet tu cara ji w r der nakeve .

    Li paş li nav saln 1946 1953 da min li zannga  Lnngradda ders ziman kurd dida şagirtn kafrdra flolojya rany . Bi biryar w kafdr gerek ew şagirtn kurd hn dibin, bina nav kurdn Ermenstan, bibnin ew awan dijn li nav wanda bi parktk hn xeberdana ziman kurmanc bibin . Havna sala 1953 min şagirtn xwe M.B Rdnko, R.L.Sabolov, T.N.Paxalna, A.I.vanova, A.A.Grnbrg, H.I:Usupov yn din bi xwera birne praktk nav kurdn nehya Abaran . Ber hing bext min l xistib, dwana Cegerxn ya duduwan j ketib dets min. Eva dwana ji ya pşin baştir b,tda nek bi ten şr helbestn derheqa jyn, ayn, hal droka şer serxwebna kurdan hatibne nivsandin, l wusan j derheqa dost, hevkar, azad aşt li nav neteweyn bindestda hatibne nivsandin . Şr helbestn v dwan gelek xweş bn min ew dwan b xwera bir . Ez şagirtn min em li gund Camşvana mezin cwar bn . Hing Emn Avdel ni jin zaruwn xweva hatibne w gund, li mala xal w Cindda c war bbn . Bi xwestina Emn Avdel ez j m ketme mala xal w tev kulfet w cwar bm, şagirt j li otaxndersxanda c war bn . Hing min carnan şrn dwana

Cegerxn ji Emnra bikn mala wra dixwendin. Ew şr bi Emn zaruwan xweş dihatin . Li paş min wva ramana xwe kire yek, ku ji w dwan şrn Cegerxn Yn bajravany ( şr helbestn pşket, şreşgir, kurdewer, wetenperwery, dost hevkarya neteweyan ) hilinin cuda li berevokda bona kurdn sovt bi herfn krlk ( Rs ) ap bikin . Hing hevalek me kurd li komtta partya kamnstn Ermenstanda dixebt .Em ne cem w, ku ew arkar me bike bi tevay em herne dwaneke apxan lava bikin, ku şrn Cegerxn yn bijare bi herfn rs bona kurdn Ermenstan ap bikin . Ew heval mil xwe ne da ber xwestina me, got : " Ez i zanim Cegerxn ye, belk koneperest derkeve, dijmin welat Sovt be, zehf ji ew end xebern baş derheqa welat meda nivsne xwe hesab dike bilşvk, komnst" .

    Ez Emn Avdel bi dil xem, por pojman ji otaxa qulixa w derketin, vegeryan n .

    Li sala 1957- da min rzmana xwe ya kurmanc ( gramatka kurdskogo yazka ( kurmanc ) bi ziman rs ap kir. Hing pra layq dt end şrn Cegerxn di w rzmanda ap bikim.  Minev şrn jrn : " Hal gundyan "," Reşo gund ", " Ta keng em karker cotkar bega bin", " xwendin ", " pembw Brln ",Hozan şayrn kurd "di w rzmanda ap kirin ( 300 310) . Di rpelşeşanda derheqa Cegerxnda min ev xebern jrnnivsne: "Cegerxn vdayşsya kurdsky pot sr, borts za nasonalny nzavsmost, dmokraty osvobojdny narodov Blijngo vostoka ot gnta mpralzma "yan " Cegerxn şayr kurdn Sry navdare, li helbestn xweda ew derdikeve meydana şer azadkirina neteweyn bindest ji bin zulma mpralzm bo xatir serxwebna wane demoqrat "

    Li paş di nav saln 1963 1966 Ordxan Cell ji Ermenstan şandibne Lnngrad cem me, ku kursa a prantrda hn be, ax ew hn dib, min herdu dwann                                                            Cegerxn dane w, ku bixwne . Li wextekda ew b nas efirandinn Cegerxn , şr helebestn w hez kirin. Rojek ew ji minr got : " Ap Qanat , baş dibe, eger hine şrn Cegrexn bi herfn Rs bona cahil Ermenstan ap bikin" . Min got : " Ew meremek başe, end sal ber min bi xwe xwest w xebat bikim , l hinge hevalek min ne kir, niha tu bike, ez arkar te bikim, şr Cegerxn bijare ap bikin ". Ew şr helbestn Cegerxn ji dwann w y bajarvany derxistin, wergerandine ser herfn rs pşxeber ji berhevoka wan şranra bi kurmancya şkest nivs, di w pşgotinda derheqa qedir qimet nirx wan şran li pirsa civak syasetyda şirovekir, pşgotin da min, min ew rast kir ramana xwe bona apxana Ermenstan nivs , ku apkirina w berevika şr helbestn Cegerxn gelek bi muhm   feydaye bona kurdn Ermenstan . Ew berevok li sala 1966 li Ermen stan bi l nihrna wzr  Eso hate apkirin .

       Li sala 1966 ji Azrbecan kurdek ji minra namak nivs, ew di nama xweda nivsb : " Nav min Eskerov Şamile,ez kurd nehya kelbcarme,li w neh yda kurd dijn , min mekteba party li Bakuy xilas kirye, niha li nehya kelbcar li nav kurdanda mijl xebata rwşenbrkirina netewe dibim, mla min heye li ser lgerna litratra kurd bixebitim, ez lava dikim, tu bi kerema xwe ji minra binivs litratra kurd heye ? Li kder dest dikeve ?.

  Min bersiva nama Eskerov Şamil nivs, ku du dwann şayrek kurdn Sry li cem min hene, nivsarn w gelek bi qmet hjane, nav w Cegerxn ,  ez dwann w ji tera bişnim , tu bixne bi fikria min layqe meriv xebateke zanyar derheqa efrandinn wda binivse " . Ew qayl b , name nivs, got :  " Bi kerema xwe wan erdu dwanan ji minra bişne, ez ser bixebitim , l bigerim, serdery l bikim , dsrtasya zanyar li ser efirandin wda binivsim ". Min  herdu dwann Cegerxn ji Eskerov Şamil ra şandin. Sal nvek şnda ew hate Lnngrad, meheke havn li mala minda ma, hem kovar, rojnameyn kurmanc ( hewar, roja n, ronah, str ) kitb pertkn li ser tarx kltra kurdan  apkir xwendin, i bona xebata w zanyar lazim b, ew j hiland sala 1969 bi xr silamet dsrtasya xwe " efirandinn şayr kurd Cegerxn " pawan kir. Xn ji w ew pertokek bi ziman Azerbcan " Xelqin şayr Cegerxn " apkir . Di xebatn xweda Eskerov Şamil efirandinn Cegerxn par ser van koman dike : 1) şrn yekbn rewşenbrkirina ( ronahkirina ) 2) şrn dostya netewey kurd netewey Sovt,

3) şrn li ser aştye li dinyayda ? 4) şrn pşber şx prn muftexur .

    Li paş analza van şran Eskerov Şamil mijl kş qafya ( apa rzebend ) şrn Cegerxn bye hatye ser w fikir, ku Cegerxn şrn xwe bi apa rzebenda forma muxames , mesnev, qasid, rbay gezel li hev anne l bi piran ew şrn w rzn wan şeşbangne, heftbangne, heyştbangne, dehbangne mna strann kurd bendn wan li hev tn bi teqil tne

gotin stran . Li paş wan nvsarn min li jor nav wan nvsand li gelek nivsarn nivskar zanyarn Sovtstanda nav Cegerxn dihate nivsandin, dihate gotin, ku ew şayr netewey kurd her pşkevtye, her dmoqrat ntrnasnalye ( binre " Almanax Kurdskoy Ltratr " Baku, 1959, Nado Mahmudov, Netewey kurd, rvan, 1959 ( bi ziman Ermen ), Bolşaya Sovtskaya nsklopdya, Moskva, 1963, t. 24, Jurnal " Drjba narodov " 1963, N 12 yn din ).

         Bi v crey nav deng Cegerxn li nav Sovtstanda belav b, bik mezinn kurd nav w, şrn w bihstine, dixnin gelekan şrn w ezber kirine, li varyanda bi ezber dibjin, zanyarn kurd rohilatnasn Sot p hesyane, ku şayrek kurd şreşgir, pşket dmoqrat heye, ku nav w Cegerxne. Me eva zanib ax herd dwann w pşn ketibne dest me. Niha em p hesyane, ku dwana w sisyan " Kme ez " derketye niha ji dwana w ya aran hazir bye bona ap kirin. Eger em bi temam li naveroka (mezmna) hem dwann w binrin, baş bifikirin, em bne ser w fikir, ku efirnadinn w bi pareve dibin ser van koman : 1) şr helbestn li ser jyn, ayn hal kurdan, 2) şr helbestn li ser zana, hozn şayrn kurdan, 3) şrn dildary evinty, 4) şrn li ser bajarvany ( yn dost hevkarya neteweyan aşt li nav wanda ) 5) şrn tarx droka şer serxwebna kurdan, 7) şrn pşber muftexuran ( axa, began, şx, pran, brjwaz kaptalstan ), 8) şrn pşber zulma faşzm , 9) şrn rewşenbrkirina (ronahkirina ) netewey kurd, 10) şrn pşber dn, dyanet ayna ber kevnperest,

11)şrn flsofy . Bi cuda pvste zanyar lgernker li ser her komeke van şrn Cegerxn bixebite, bi zanyar mijl analza ( ji hev derxistina ) wan bide, qmet wan, hjayya hunur wan nşan xwendevnn me bikin . L sed car heyf niha zanyarn ltratra kurd tunene, l ez bawar dikim, ku li paşwexty zanyarn wusan ji nav netewey kurd derkevin, mijl wan pirsan bibin, k dizane , dibe wextek li Kurdistana serbixweda nsttta lgerna ltratra kurd b naskirin bi nav Cegerxn w bibin .

Layqe j b sazkirin zanyarn kurd bixebitin nek bi ten li ser lgerna şr helbestn w, l wusan j li ser nivsarn w derheq ziman kurd ( li ser ferhenga w kurd destra w ya ziman kurd   yn din ).

Bi fikir ramana min efirandinn Cegerxn bi temam bi naverokn xweva, bi hunur nivsarva, bi bedewya nivsnadina xweva ,ji nivsarn gelek şayrn dinyay bi navdar, şreşgir dimoqratn niha danaxwe . Eger şr helbestn Cegerxn bihatan wergerandin ser rs, ngls , ferans alman, dinyay p bihesya bigota eva gilyan rastin, netewey şayrek wusan mezin, pşkevt , deomqrat ntrnasonalst ji nav sng ber kurdistan 

Dreketye helbet, netewey kurd dikare bi nav Cegerxn ferix kubar be .

     end gil li ser dwana Cegerxn ya aran pvste bjim . Ew dwana  niha li ber mine , ez bi hewasdar w dixnim mna ber şrn w, helbestn w bi kurmancya xweş şrin hatine nivsandin . ax meriv w dixne, qmş nake w dwan ji dest xwe derxe, meriv her hewsdare w bixne derman dil xwe tda bibne, ar mikane, nt merem xwe li rya serbestkirina netewey kurd tda bixne, p bihese, bizanbe Cegerxn şayr dengbj i zeman i br bawerye .

  Şr helbestn dwana Cegerxn ya aran bi naveroka xweva mna şr helbestn her s dwann w pşnin. Ew j bi raman,nt meremn xweva li ser jyn , hal şer serxwebna netewey kurd hatine nivsandin. Bi texmn ew parvedibin ser s koman :

1) şrn evinty ( evndary yan j    

Dildary ), 2) şrn kurdperwery wetenperwery , 3) şrn jyn, ayna kurdan, yn tarya wan Kurdistan .

   Di dwana Cegerxn pşinda şrn evindary tekteka hene, di wda piran şr li ser jyn, ayn, hal tarxa kurdan , şer wan nav xwe pşber stemkan, dijminn derva hundur hatine nivsandin . Di dwann w yn dudu sisyanda gelek şrn w yn evndary hatine gotin, mesele, di dwana w aran da ev şrn dilday ap bne : "drya yare" ( 135 ), " yara " ( 136 ), " pr nab " ( 144 ) , " ep rast " ( 142), " Derd drin " ( 181 ), "des xwe paqijke ji xwn "                     

(137 ), " dil pere hr dik " ( 196 ), "cejn yar dilxweş dib ", ( 171 ), "name ya derd xeman " ( 175 ), "bext sip" (198),"zengil"(119),"gazn ji ine"(173),"ocaxe yar"(183)"yar hat civna minbi şev"(185),"ev dinya pir xweşe"(131)"tu zan ma dermanim"(179)"bi torbixn v nam"(146)"di ser av mera hat" (160),"kurdistan"(54)"guh bide drok","(199) ,"fetwa ya prmexane",(194),"şrn lv"(191),"me dil daye ber pertave" (149),"dilo mizgn li te şab" (192) ,"penge r" ,(177),"i bikim bi roj

nemj"(92),"eman hey l",(201).

Divan şrn xwe yn evinyda Cegerxn ah zar dike ah zar w li ser welat tne kirin ,di wanda ew dibje ji xema dilan dilovne ,ku ji driya evn derd kul w pir bne , di wanda ew xebera "evn" li şna xebera "welat", li şna xebera "kurdistan"dide xebitandin ax ew ji hizkir,ji dilket evna xwera dibje : " Eman ji derd dty ", ew dixwaze bje, ku ew dre ji welat xwe, ku li welat xwerbda dij, ku ew ji derd drya evna xwe Kurdistan di xweda ketye, diiponije, ew nşan dike, ku ew bra welat kal bav xwe krye, ku ew dixwaze welat xwe azad bibne, bi serbest hemz ke, p şad be, bigihje bext miraz xwe Kurdistan azad serbest bibne . Bi şrn evnty Cegerxn t ber avan mna xortek evndar, mna merek mirazxwez, ku evna w, miraz w serbest serxwebna kurd Kurdistan ye

Mesele :

Pir xweşe, pir xweşe

   Ev dinya pir xweşe

       Yar pal daye ser min

           R wek gula geşe

Serbest azadin

   Em dilxweş şadin

     B gil gazin

    Bi dil hev dixwzin

Guldestn evn

  Pln derya jn

    Em gihan serbest

       Sed tif  bidest  ( 133 )

Were meyger, bide cema lebaleb

Ku toza bndewar daweşnim

Delala min dinav destn neyara

Dixwazim w bi zor rakişnim

Mebn seyda Cegerxwn bye kale

Div nemrim heta dilber bibnim . ( 153 )

Were hem bz bikin em hev bi şad

Ber dijmin me tx bend dav

Tu roj dil disoj l metirse

Cigerxwn hişk xurte wek benav . ( 151 )

Şrn Cegerxn yn dildary bi nav " Agir pta evn " ( 154-159 ), " Me dil daye pertav " ( 149 ), " Diyarya yar " ( 135 ), yn din bi naveroka xweva yn hezkirina welatin, di wanda miraz dil Cegexn, dilxwaza w, evna w serbest serxwebna kurd Kurdistan jyna bextewarya wane, mesele, li helbesta xwe " Agir pta evn " da ew dibje :

Evn ji pta agir

Dil girtiye qet namir

Fde ine ah gir

   Ah ji dest te evn

Naln  ji ber daxn dikul

Jan daye ceger nav dil

L ,min şikest pişt mil

Ah ji dest te evn

Gava ji dlber dr dibin

Birn di dilde kr dibin

Semset pir rencr dibin

Ah ji dest te evn(156)

Bawer bike li her şr helbestn evntyda ,yn di v dwanda şap bne, cegerxn li paş ah zarin kirin li ser evna xwe , li paş pesn w dan , ev esse end rezn girn li ser welat xwe dibje xwendean xwe dide fehmkirin ,ku ew bext reşe mirazkor ,imk welat w bin deste ,ku evna w dilxwaz bextewariya xort ken kurd yn mirazxwezher li zeman serbest azadiya kurdistanda w miyaser be biqede b ser .

end gilya j pvsteli ser şr helbestn kurdperweriy wetenperweriy binivsim .

Li jor li pşiy min da xuyankirin , ku li sovetistanda saya ser xebatn kjan mervan şr helbestn cegerxn ,yn kurdeweriy kurdperweriy ,dost hevkariya miltn bin dest ji herdu dwann w pşin aşkera bn .şr helbestn bi v crey li her du dwann cegerxn y paşnda (dwana sisyanda di v dwanda dwana aranda)gelekin ,mesele li  dwana aranda  ev şr helbestn w ap bna "dest xwe paqij ke ji xn"(137) "rewşa welt"(40)"bi ser iyan ketim"(39),"ji nva em brjor diin"(89)"k hilgir v bar min"(17)"ez nizanim i bjim"(28)"taneşewitin,ron nad welt"(66)"welatperest"68) yn din di van şranda cegerxn dsan mna ber dike hewar gaz ,ber xwe li palan ,rncberan xebatkaran,xwendevanan zana hozann kurdan kirye diqre dibje kurdno ,ji xewa kibr hişyar bin xwe nas bikin hn kne ,yek bin bi şran derkevinemeydana şer ser xwebna welat ,ji bin dest goveka zulmekarn ran iraq tirky azad bin di wan şranda cegerxn bernama şer azadkirna krd kurdistan nşan netewey xwe dike cegerxn dibje "ku kurd bigihjne merem mebest xwe li pşiy pvste dijmin nav xwe (axa ,began ,şxan,pran,brjwaziyan kaptalstan )ji welat derxin mesele ew dinivse:

Ev bye sed saln we

Kik dixun maln we

Keşe şx mela

Li we dikin teşqela

Axa mr paşa

Wek hir gornepaşa

Ew tev beg efend

L win ji wan re gund(114)

"olperest l perest ,

Navn kurd bib serbest"(23)

Qata kurdn xwed mal

Bi dijminre bne heval(87)

Dijmin ku em derxin bi zor

Avn ema em bibin jor

Zaz hekar bext lor

Pir xweş bikin v war min(18)

Heta xwn nerjin

Em nikarin bibjin:

Ku em j bna milet

Xwed leşker,bi dewlet(86)

Cegerxn dibje ku gund xebatkarn tirk j mna gund xebatkarn kurd li bin dest qata jorn da(sinifa jornda)ya axa ,beg brjaz kaptalstn tirkanda nin ku ji bo azadkirina

Xwe herdu qatn jrn tirk kurd bibin yek :

Qat jr tirk kurd

Tev birne,tev zigurd

Div ew dest bidin hev

Xebat bikin roj şev

Bixin dest xwe ew dar

Herd bibin xwed par

Yan bibin du dewlet

Dost hev bin du milet(87)

Bibin bi dost heval

Xwed zr xwed mal

Destr bid dmoqrat

Dmoqrat rojhilat

Qad xwenden tevay

Wekhev biray(47)

Ez bilra markisim

Deng rista bkesim

Ji hviyan avisim

Ez nizanim i bjim(28)

Di şra xwe "ta neşeitin ron nad welt(66)de cegerxn dibje:

Zenda vemalin,bikevin zagros

rş dijmin bikin bi har

Em şrn iya ,piling ejder

Zaz bext lor,sor hekar

Rabin bibin yek destan bidin hev

Ji bo me divt ten hişiyar

Şazde melyon kurd gernas mrxas

Dane ser xwe ew reşe ar

Ta keng dijn pere pere kurd

Ma k dixwaz v ş kar!

Raste bindest kar qelsa ye

Ji ser xwe rakin w em near(66)

Rast ,kesek v ş hal netewey kurd qayl nabe nek bi ten ew nexwaze v ş kar , wusan j hem dost cinarn w xrxwez dixwazin, ku kurd serxwebn bijn . ax xeberdan t kirin, ku netewy kurd bi tomer 20 mlon zdetir , (li tirky 10 mlonin ,li iraq s mlonin , li ran pnc mlonin li sry mloneke ) xrxwaz dostn kurdan dibjin : "divt dewlet kurdan serxwebn hebe) raste divt serxwebn kurdan hebe  l netewey kurd ji dest dabeşkirina welat xwe ketye bindest s ar gurn har (hukmeta  ran , iraq tirky ) ew tu caran naxwazin kurd kurdistan bi serxwebn bin ,ew dixwazin hta hetay per kurdistan li bin dest wanda bimnin dibe li paşwextiy hal wext zeman b guhastin li wan her ar welatanda km zde qayil bin avtonomiya

Bidna kurdan ew j avtonomiya nav li ser mna avtonomiya kurdan li iraqda .

Niha em dibnin  ku dunya parevebye ser s komn mezin : 1.dunya sstma welatn sosyalistiy ,2.dunya sstma welatn kaptalistan mpryalstan ,3. dunya welatn serxwebn yn b terf ,welatn ran ,iraq ,tirkiy yn din li rojhilat nzk dikevin nav dunya welatn sstma serxwebn . ew welat j dibnin eger hal wext dunyay t guhastin eger xr br kara wan di w guhestinda hebe ew siyasetiya xwe derva diguhzin : yan xwe li aliy dewletn sstma sosalistiy digirin yan j xwe li aly dewletn sstma kaptalzm digirin bi dizva dibine dost hevaln mpryalzm .

bi xeberdan, bi zar her kes dibje " Li zeman hilşandina ( rxandina ) sstma kolonyda, helbet, maf netewy kurd  bi serxwebn serbest bij", Ku xelq kurd serbst be, bi serxwebn bij, lazime kmetn stemkar dest xwe ji par Kurdistan bikişnin, bihlin kurd bi serbest serfiraz bijn, yan j pvste netewey kurd hem hz qewetn xwe bike yek, şer bike bi zor serxwebna xwe bi dest xweva bne . Ji van herdu ryan rya pşin bi dest hukmetn stemkarn kurdan qet tu caran nabe nay kirin, rya paşin her raste, şreşgirye, divt di w rda yektya kurdan hebe, ew bi dest zor serxwebna xwe bi dest xweva bnin . Ji ber v yek Cegerxn dibje :

heta xwn nerjin

Em nikarin bibjin :

     Ku em j bne milet

     Xwed leşker, bi dewlet ( 86 )

Zanim siyaset tev derew

Div ku kurd rabin ji xew

   Destan bidin top tiving

   Li ser iyan qrn deng

Ji nav welt derxin neyar

Qada me namnit beyar ( 100 )

 

Hewar gazyn Cegerxn : " şer kin bo xatir welat ", xwn nerjin, kesek ji mera nabje milet " rstin . L pvste serkarn tevgera kurdan baş bizanbin, ku keng pvste kurd bi top tiving derkevine meyna şer serxwebna kurd Kurdistan .

Bi top tiving, xişt xenceran li paş şrşa Okyabr li nav saln 1918 1932 da kurd rabn, şerkirin pşber stemkarn xwe . Hng wext wan ek silian b w wext stemkarn kurdan sist bn, mna niha tank balafir ( firoke ), raktn wan tune n, eger yektya kurdan w wext hebya, eger axa, beg şxn kurda xayn derneketana, terefdar arkarn kurdan ji welat derva hebna, kurdn serbest bibna, ser ketana . L sed car mixabin, wusan neqewim . Ew sal zeman n, deras bne, niha hal hewal welatn stemkarn kurdan hatye guhestin, ew b hz qewat bne, bne xwed leşkern bi tertb tendurust, bi tank, top, firok, raktn şer, hem sazmanya hukmet wan, hem teşkletn wan yn party, yn rewşenkirin bne hlna şovny , faşzmi . Eger niha kurd bi top, tiving reşaş, b arkarya hndur derva rabin, li ser ya şer bikin, ew nikarin li pşber leşker bi tank, firoke, rakt teyax bikin, dibe şer wan w wextek bikişne, l divt ew bizanbin, ku ew di şer wusanda ser nakevin, w belaş xna xwe birljin, gundn xwe bajarn xwe bidne ber tankan, firokan birxnin mal xwe bide talan tajankirin .

Şer kurdan y serxwebna wan niha pvste bi şer hem şker karkern tirk, ereb farsanva b girdan, divt pale, gund, rnceber, xebatker brewarn gund bajarn tirk kurd yn ereb kurd yn fars kurd bi hevra, bi tevay rabin pşber zulma hukmeta dktator, bo xatir sazmanya here demoqrat, bo xatir dost, hevkar wekhevya kurd ereb kurd tirk, kurd fars. Eve armanca nivsarn Cegerxn . Li ck di ew dibje : " Em şer naxwazin, l ew t ber  der me " ( 58 )

Şrn wesa naxazin

Ne gil ne gazin

    Milet hem bib şr

   Neb jor neb jr

B tizb def xişt

Welt bikin wek bihişt

    Ne bindest ne j zor

    Bere bimr qata jor

Tev de em bibin yek qat

Destr bib dmuqrat

   Pale bibin xwed kar

   Zev bidin dest cotar

Doza meye serxwebn

L dixwazin pşven ( 52 )

Di dwanda wusan j end şr helbestn mezin li ser ayn tarxa netewey kurd hatine apkirin, mesele : " Em şer naxwazin, l ew t ber der me " ( 58 )

" Aleqemş " ( 83 ), " Hovtya dijmin " ( 20 )

yn din . Ev şr helbest ne mna şr helbestn evnty kurdperweryne, ev ji wan mezintir, her yek ji wan wek s ar pnc deh dozdeh beligin, ew mna serhatyan dastanan dirjin bi naveroka xweva ew j mna wan li ser jyn , ayn edet kurdan droka wan tne gotin . Bi gilk bi naveroka xweva ew serhat rokin, l bi tertb tundirusta xweva bi teqil li hev anna bendn rzn bi reng şran helbestan hatine nivsandin . Şr helbestn Cegerxn yn bi v crey nivsand li dwana w pşinda j hene, mesele, " Serxwebna mirşkan " ( 47 50 ), " Şahnama şahdan " ( 50 56 ), li dwana duduwada " Cotkar zev" ( 102 107 ), " serphatya Ciwan dewlet " ( 108 121), " trxa siltan Saledn kurd " ( 126 129 ), " serphatya Şepal Sitr " ( 111 118 ) li dwana sisyanda :

" Kme ez " ( 9 16 ), " Pra merivxur " ( 61 68 ), " Zicr ji gerdenim şikest " ( 84 94),

" Rncber bi rmet " ( 169 178 ), " Nivsarek bi yar " ( 188 195 ) yn din .

nirx van serhatya dastana ( poman ) bin, divt meriv başqe mijl lgerna tertb, tendurust sazmanya wan be, guh bide ser naveroka wan, xemilandina wan xebern wane bedew . eva j meseleke mezine bi hewasdare li pirsn lgerna efirandinn Cegerxnda . Em hvdarin li paşwexty zanyarn ltratra kurd w v pirs saf zelal bikin .

  li kutayda ez divt bjim, ku ev serhat dastan tev wan komn jorn min nav wan nivsand xizneke gelek giranbihane, ew bi tevay nsklopdya jyn, ayn hal tarxa neteweye kurdane, nsklopdya şer w serxwebne li nav saln destpeka sedsalya bsta heta van saln paşn . Meriv baş herar dwann w bixne, mijl naveroka wan sazmanya wan be, w b ser w fikir w raman, bje bi rast her ar dwann Cegerxn nsklopdya peydabn pşvena netewey kurde, ya  helketin, serketin daketina şer serxwebna kurdane, nsklopdya rabn runiştina kurdaye, ya hevbendya kurd, ereb, fars tirkane .

   Her şreke Cegerxn, her helbesteke her ar dwann Cegerxn ji nav dil hinav w, ji kuranya dil w, ji hiş aqil w gihşt saf ji behra zanna w hatine gotin [ nivsandin, peydabna wian, efirandina wan bi hal wext dinyayra girdayye ji ber hal 

jyna kurdn bindest zerand ji ber roja wane reş bext wan kor şr helbestn cegerxn hatine hunandin . di wanda wne şikl kurd kurdistan bi dest hostay xebern bedew kişandin kesek di xemil nexiş ntra wanda şikbir nabe gişk bi rast rasteqnin . l pvste ji br nekin ku ew li c wext xweda giranbiha bi nirxin binga naveroka her ar dwann w . br bawera efirandinn w ewin ku şervan tekuşern netewey kurd zanibin , ji br nekin ku riya azadkirina kurd kurdistan dr dirj girane bona w yek niha li ber pşn ew bixebitin nehlin milet qr bibe p be divt milet xwed bikin ku ew xwe winda neke ziman xwe kltra xwe yktya xwe pwan bike bona v yek divt kom partyn li her dera bi serbixwe hebin divt komn wan (yn xortan yn jinan y xebatkaran yn gund pala komn ronahkirina milet yn apkirin blavkirina kovar rojnamn kurd ) bi aşkera binva hebin tevgerdana wan bi hevre hebe divt tevgirdana wan wisan j bi hem komn pşkevt yn ereb tirk farisanra hebe bi tev wan bixebitn pşber kevneperestan mpryalstan şer bikin şer bikin pşber hikmeta diktator şovniy şer bikin bo

 xatir serbestya xwe bo xatir dost birat hevkar aşt li nav kurd ereb kurd tirk kurd fars eve br bawera cegerxn eve dilxwezya w merem mebesta efirandinn w.

Lnngirad, 20.9.1980 

FEHRESTE

 

Hvdar

Ol daxwaza min

 

Serxwebn

Rzan

 

Serbest bindest

Şoreşger

Leşker

Piropaganda

Kadr

Ziman hnkirina ziman

Hn bike

Xwendewar

Dezge dezgevan

Karker cotar

Cotkar

Jin mr bi hevre di nav karde

Rewşa Kurdistan

lperest

Olperest

Bilind dewlemend

Bibin markis

Ajotin avjen

Nrvan segvan

Fzya kareva

Lztk yar

Ola min

Roj nimj

Ber reş

Mihemed Neye ezmana

Evn evndar

Bazirgan

 

HVDAR

 

Heval delal, ey kur xwendewar

Me danne ristn xwe pir bjimar

 

Ji te hvdarim ji min megre dil

Ku pşkş dikim ez ji bna te gul

 

Eger sorgula min ne xweş reng bn

Ji bo bn bik xweş, ne ko bo kirn

 

Li min megre carek eger gewşekin

Bi hnan ristin hem rewşekin

 

Eger km bibjim hem n mene

 

Di rre dibn ciwan xweşik

Di navde xuyanezwan reşik

 

Tu nvişk taze bixwe ezben

Li ser nan minke tu rn gen

 

i bjim, ku prim,ne xort ciwan

Ji pranre km hene sed, bizan

 

iqas palevan b dib ko firz

Li şopa te sinbil nemnin bi rz

 

 

Ne ez torevanim, ne j ristevan

Ten ez li ber der dibim dergevan

 

Di nav vaxşey gulperestan kevim

Dixwazim bi wanre hinek rakevim

 

Bibim hevnişn mirovn mezin

Dib ko bi minre hinek dabezin

 

Bibim dost hemyar digel sadedil

Wek gulşilava ko hemsaye gul

 

Dib bn ji min b, ji gul bte min

Bibim ez bi saye hevala mezin

 

Eger saznebye ne pak tekz

Eger pir ne sare ku kevnarekz

 

Dixwazim bibor di kmasya

Li ol gihame, ne valansya

 

Ji te hvdarim nek gazina

Tu ristn me dameyne ber nazina

 

Dixwazim berk tij ber nek

Bern pir giranbin, di min wer nek

 

Heval teme ez ne dost neyar

Dixwazim bi hevre bikin kar bar

Ji kurdanre kin pira xwn ser

Ser xwe, ser te, bikin jre ber

 

Ji bo ko di serve herin mr jin

iyayn mezin tim bi hewr mijin

 

iqas em mezinbin wek koh şax

Di bin dest dijmin dibin snedax

 

Divm em bi hevre bibin dost yar

Bi xurt sirt herin ser neyar

 

Ji dest w derxin welat xwe tev

Bi rş herin pş bi roj bi şev

 

Bi dost birabin hem jar mest

Niho bye il sal ku min ev dixest

 

Welat xweş bikin em nemnin neyar

Mirov tev bi hevre bibin dost yar

 

Bi hevre bibin bicarek heval

Liberhev menrin bi can bi mal

 

Ne snor bimnin, nej pasport

Li herder bihevre bijn qz xort

 

Ji war me barkin i tiştn nebaş

Di her war cde nemnin li paş

Cihan bikin em bi reng bihişt

Li nav me nemnin xwed zor xişt

 

Bi hevre bijn em bi rist hebn

Ne ko ez dibjim wek Efletn

 

Hezar beyt psed nivsn bi vn

Di heft aran Ciger bye xwn

 

 

 

OL DAXWAZA MIN

 

Ji dil bidre min ey bira

Ji bo te bihnim dir gewhera

 

Dixwazim bibjim birast dirist

Bere bne sermin hezar kurt pist

 

Bi tore binim guln sor zer

Bi ava riwxwe, bi xwna ciger

 

Ewan avbidim, da vebin terh geş

Ku xweşbin bi wan sed diln pir nexweş

 

Eger qenc naqenc, eve zar kurd

Bihane li gund li bajar kurd

 

 

Bi hnan ristin, bi şwa minin

Ne min ew dizne, ji mwa minin

 

Ku end sale min ew kul rence xwar

Dixwazim te rakim ji xew ey xewar

 

ep rast hawr binre cihan

Hem kes iyarb ji xew nagihan

 

Ten man di xewde wek dw dn

Ji derd we seyda ciger bye xwn

 

Diqrim, dinalim, wek eng ney

Li dil min kişandin hezar dax key

 

Kur Kawis Kohderz Erdeşr

Nizanim ira wer we berdaye jr ?

 

Perşan jar nexweş, tim weza

Bi dilpaqij xo sipartin diza

 

Beg şx axa wek mar mişk

Bi dijminre hevkar hevpar pişk

 

Şiyarbin, li kar bin wek pehlewan

Bixwnin, bibnin iye ev cihab ?

 

Bi rist bi tektk zann jr

Werin şer, bi hevra bi halan qr

Cihan reng bke, i şrn jine

Bizanin qelen, xurt xwendine

 

He ko bidest wne top tiving

Li ser şax latan bi halan deng

 

Dibin dewlet peyadar bilind

Bi xurt dibin ew xwed şar gund

 

Ji zencr dijmin i gazin dikin ?

Ne destek bi xwn b, tucar naşikin ?

 

Bi xwna me sorgul ku rgeş neb

Dil dijmin kurd bi me xweş dib

 

i swak xiştin, i tizbşaş

Bizane evin tu hiştin li paş

 

Tu tifke riw wan dizan, bigre dar

Ji xew rabe ey Kohreş navdar

 

Ne şerme kubindest Turk ecem ?

Li ser te bibarin kul derd xem

 

Ser xwe tu rake kur Erdeşr

Li dijmin biqore wek nreşr

 

Li ser lat şaxan bidin qr deng

Bikin reng şran, bi dijminre ceng

 

Ji dest dijminan em dernin welat

Bi xwneye serbest hem felat

 

Felata welat me kar meye

Cih bav kaln me war meye

 

Eger em dixwazin bibin serfiraz

Bi şad xoş bijn, dilnewaz

 

Div em netirsin ji top tiving

Bi xurt herin em li meydan ceng

 

Ser  leşker dijmin xurt har

Di bin ling xortan bikin tar mar

 

Welat xwe bigrin, bikin wek bihişt

Bikin dexl av hem pehnedeşt

 

Welat tk bis wek mm find

Bi zann herin nav sitrn bilind

 

" Ji kuye ? ", " Li kuye ?", " Di ku ? " neb

Cihan tev seranser welat meb

 

Nedijmin bimn, ne zor setem

Mirov xweş bijn wek bira dem bi dem

 

 

Biin herder em bi şad xoş

Bi hevre bijn em, vexun noşe- noş !

 

Bi govend dlan, bi dans bi ger

Di bra kes qet neyn ceng şer

 

Şirn btedan Nesrn biken

Bitalan yaxma herin lv en

 

Mey ney bihevre meserxweş bikin

Pit keyn şrn mergeş bikin

 

Bi sazre naz bib nazedar

Ji ezman şad per bne xwar

 

Li herder bilindbin tim xwendegah

Belengaz nemnin, ne zor netirs

 

Beg şx axa bibin kevnepirs

Li herder nemnin, ne zor ne tirs

 

Li eywan Kesra bikin guft go

Bi şad bijn tev, i l i lo

 

Liherder heb ronyakareva

Reşqet nehlin di nva şeva

 

 

 

Tirn b bi him him, gel bidinedeng

Bi balave rabin kur şox şeng

 

Li ser vansitran bikin geşt ger

i halan talan, i ldan şer !

 

Bişk wek gul ekan geş bibin

Dil d bavan bi wan xweş bibin

 

Li ser vaneman em pira bikin

Li herc şnan sera lbikin

 

Kurista welat me b wekhev

Ji herkesre mal sewal zev

 

Li herder wek hev bibin şar gund

Bijn tev bi şad hem serbilind

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

JIN JN JNDAR

 

Jin rabe serxwe, tudestan vemal

Tu rextan girde li bejna delal

 

Di gel min were da bikin em xebat

Li sermin, li ser te felata welat

 

Wek min tu xoş dawer brewer

Dixwazim bi hevreherin ceng şer

 

Bi tektk br bi can bi dil

Bi hevre herin pş hem mil bi mil

 

Ne ko şer dixwazin, ne j hir hov

Dixwazin bijn em wek her mirov

 

Dema em ji qada xwe derxin neyar

Jin mr ji nve dibin dost yar

 

Bi rmet dijn tev i mr i jin

Lite xoş proz dibitevbejin

 

Tu şal qedfe li bejna xweke

Şeva serxwebn bi cejna xwe ke

 

Ber xo bide xwendin zanebn

Tu xweşke bi dest xwe her c şn

 

Li kar be, bi kar be wek herkes

Gula geş be herdem, ne pel ilmis

 

Tu hozan rzan be ey xuşka can

Bi te xweş dibin ev hebn cihan

 

Tu rind, tu gewr, tu boza min

Tu daxwaz armanc doza min

 

Ez tu ji hev jatine wekhevin

Li peydiin em,i roj şevin

 

Tu pingav jn gelek kr dr

Tu nexş evn bipertavnr

 

Hezaran ji salan tu piştperde ma

Perşanbindar pejmerde ma

 

Li ser te hezar sale ev toz gij

Li zozan jna tetn berf mij

 

Tu "xo " tu "d " ye xwed xwed

Meyandin, keyandin te em bfed

 

Ser xwe ji xew rakeeyşrem

Bibne ilo jin dijn v dem ?

 

Bixwe hem bixwne, bixe dest xwe dar

Li bin dest mran nemne hejar

Bi dilşoke carek ne zor qelen

Bihevrebijn win bişad ken

 

Tuavn xwe berde yek xwendevan

Bel tevbide w bi sal mehan

 

Nebje ji herkesku zengntire

Kuhozan rzan b h tire

 

Bilind, ciwan hebin pir xweşe

Belam rmeta w ne erm leşe

 

Bi dest xwe bigre du sed mm find

Li herder binre, i şar i gund

 

Yek peydeke, lbizan ey ciwan

Guh xwe mede bejin av riwan

 

Dilovan zana serbestmr

Di rojn şerande bib mreşr

 

iqa jre dilnerm rgeş bib

Bizane dil w bi texweş dib

 

Ji w pve dil med kes, by jin

Ji herd rexanve div hezkirin

 

Kean, jint, ne rengn hevin

Di jnde kin bi hevre tevin

Di jnde mr zanibe kanye

Ten zanibe ko te ew anye

 

Tu pingav jn tu derya evn

Belam are nne, divtin civn

 

Kirasek tenik wergire l bi şev

Tu bişkne jre şekir l bi dev

 

Tu pre xwe berde ji heft ducar

Nivna tejrenebkevnewar

 

Pera jmexwaze,bere ew bid

Tucaran ji wre mebje gid

 

Tu avn xwe bigre ji kinc biha

Nebjeji wre dixwazim niha

 

Bi wre mexwaze her her dever

Ji derve ku hatz tu rabe ji ber

 

Bi devken rgeş bi berde here

Eger dil nexweşb hinik jgere

 

Belam jre şekir ji lvan birj

Bi naz yartu pirsan bibj

 

Li berw tu rne li ber dil bide

Tu dest w bigre hinek tevbide

 

W dilxweş bike l bi nz bi naz

Ji avan, ji lvan tu maek bixwaz

 

Bi hevre eger win herin carek

Li ayxanek yan herin barek

 

Li hawr venre hela k heye ?

i bj, tu jre bibjeweye

 

Li modan mepirse, ten paqij

Tu mal xwedke bi br mij

 

Tu rgeşbe keng kumvan hebin

Nexwasim, heval heval te bin ?

 

Ku bj i bne, werne sivik

Tu carek meb na, bi kn bi rik

 

Li mal peyda dib deyne ber

Bi şad tu dib wek şeker

 

Tu peyvan bikşe paş bibj

Tuavariw şermkaran merj

 

Şekir gerdixwaz bibar jiken

Bipişkve reng gulanlv en

 

 

Bi hir hir meken ger bixwe karib

Heye ko tu carek j near dib

 

Bi mvanre derkev bi şad xweş

Heta ber der j tu pre bimeş

 

Tu pirsn şirn, hingivn jre bj

Bi nerm bibje, ne dr dirj

 

Li nik hevnişn xwe rş meke

Li dijmin j qan xwe xş meke

 

Tu peyvan mebje gelek p xav

Bihne, birse, meke wek irav

 

Tu meşkne avan, meke wek tinaz

Bibje bersiv ji pşber bixwaz

 

Eger karib tim li w guh bidr

Ku gotin ji zv bin, negotin ji zr

 

Bi kurt bibje, dirj guh bid

Tu pre here  ta bi ser sed

 

Bi kurd bikan tu hn bike

Bi naz tu zar xwe şrn bike

 

Tu tore bixwne, bi tore bixwn

Bere dil tij bit ji vn evn

Tu txe dil xwe mirovperwer

i qence ku dr neqenc her

 

Xwe hilke, vemale dema xwarin

Mexe nv piyanek kutev nain

 

Girar ku txe piyana mezin

Mehle ku zarok li ber rabezin

 

Li ser mas deyn, bike reng bk

Li hawr tudeynepiyann bik

 

Rast kr kev, etel deyne ep

Bik kepar bic xweş di gep

 

Bi kr etel jke goşt l bixwe

Eger ko mirşk b bi destan bixwe

 

Bixwe l mijlbe bibna fireh

Tu şn bixw pre htire

 

Bikan li ser kursiyan deyne tev

Eger ko nikar bixw txe dev

 

Gelek başe zarok di gelwe bixun

Ku mvan hebintire ko nexun

 

Li pey xwarin fkyek gerheb

Bixunko li we evxweş zde b

Eger ko neb ayek bik

Eger bn firehb ku dest p dik

 

Dev xwe bi fir bişo xuşke can

Bila b qerj bin ziman diran

 

Bi sabn destan bişo pak rind

Li bajr bij yan li kon li gund

 

Div paqij tim li bra te b

Ji bo ko di mal xweş zde b

 

Xes, jinbir jint ew hew

Ji bra xwe bavj nema lew lew

 

Bi hevrebijn wek xweh wek bira

Di mal xwendin heb ew ira

 

Tu hnbehem tişt baş kevin

Teş ristin jendin hem tevin

 

Di bervehem tişt n dibin

Jin mr bi hevregerek hn bibin

 

Tu av bermede dest bav bira

Li cem xwe meke wek senem tim pera

 

Eger hatin te bi dest te b

Ew rmeta te gelek zde b

Binre ji mş ku tt hingivn

Licem herkes ew dib wer şirn

 

 

SERXWEBN

 

Bira zanibepir xweşe serxwebn

Bidest weye hatin tev hebn

 

Tu azad serbest pir payedar

Bi dest tenetevde rjm dar

 

Xwed nav nşan ala nan

 

Dinav dewletande dib serbilind

Li hindir dibin tev xwed mal gund

 

Li her dewletek qunselek d heb

Şiyar welat mirovn te b

 

Hezaran dezgeh bi dest tne kar

Xwedke bi wan leşkerek navdar

 

Firokan tu ke, gelek tang top

Bi şnve bihle gelek r şop

 

Tusnor derbend bajar gund

Biparze hing dib serbilind

 

Dikar bi zann zor hiner

Tu rista xwedeyn li her şn der

 

Ziman te şrn pir xweş dib

Riw herkes d bite geş bib

 

Ji nve bibje kur kme ez ?

Gelek mr gernas pir me ez

 

Xwed dewlet zar pir leşkerim

Kur koreş kawisim, Ejderim

 

Belam pir hesan mebn serxwebn

Qelen pir girane hem tiers xn

 

Bi zindan talan, bi kuştin, bi şer

Xebat lebat iwn veger

 

Div goryn pir di v r bidin

Bi serxwe nikarin bijn ger nedin

 

Heta ko nedin mal can hebn

Bi dest xwe naxin kesekserxwebn

 

Hezaranhezar mr di v r diin

Di v rde em wekhevin mr jin

 

Ku bajar gundn te kavil nebin

Hem arezyn te tavil nebin

Welat te tevde gemar qirj

Li ser w bira rabe xwn birj

 

Bi xwn tu paqijkegerş gemar

Mehle ku bostek bimn beyar

 

Eger mal can ser xwe ned

Te ev serxwebn wilo xweş ned

 

Di v rde bimre tu dilşad geş

Gula sor di snga te perwaye xweş

 

Li ber p birje tu mal hebn

Mebje ku bimrim iye serxwebn ?

 

Ew ko bi Cengzre ceng bik

Div reng Rustem li keng bik

 

Eger em dixwazin ku azad bibin

Li ser v sitra xwe dilşad bibin

 

Div em ser xo bidin ber şegan

Netirsin bicarekji deng segan

 

Ew ko xwe berd Ferat Qizil

Gerekevjen zanib ew bi mil

 

Ew ko ji mal ji can xwe tr

Dixwaz bik ew şer Erdeşr

Ew ko bi xencer neparz c

Liber o wek go di her di

 

Eger ko bi xurt neparz rez

Ji hawr dixun w rez hir pez

 

Eger ranek xweş li ber bexe snc

Ker golik herine nav ar pnc

 

Dixwazim bizan ko barek giran

Venakin girka me dest diran

 

Eger em nemrxas gernas bin

Nikarin di v rve derbas bin

 

Eger em bitirsin ji dar ji ben

Nikarin v bar giran hilgirin

 

Eger em nejrbin dest nedne hev

Nikarin girk vekin em bi dev

 

Ne sedrencelstik, i nehberk dam

Div ko ber dijminanherne dam

 

eqberlime bikin em diin

Divm ko bi hevre tucar pevnein

 

Bi xurt bi hevre herin ceng şer

Bi mal ziman bi can ciger

Bi hevre bikin em şer borcewaz

i pale, i cota,i azadxwaz

 

Binr olperest  hem lperest

Bi hevre şer me dikin dest bi dest

 

Ten em nikarin bibin yek en

Li ber roy dijmin, bese ezben

 

Heta keng her waem pere bin ?

Ji soln beganre wek fire bin

 

Ji ol, ji l nema kar dikin

Dixwazin bi kurd me bindar bikin

 

Ne kurdin ne j wek me azadxaz

Hem kevnexwazin dibin borcewaz

 

Welat me xwarin bi zor bi dn

Ji derd ewan min ciger bye xwn

 

Dinalim, diqrim wek eng ney

Li sng kişandin hezar dax key

 

Dixwazim şiyarbin ji dil xwendevan

Jin mr gund, hem palevan

 

Bi hevre herin pş bi rp bi xap

Bi ser wande bişkin wek şp şap

He ko bixwaz bi rast ji dil

Digel me bi pşde her mil bi mil

 

Kur kurde ew j dib serbilind

Biray meye ew kes pak rind

 

Belam ewkes dest bid dest neyar

Nayar meye wek seh dn har

 

Div bte kuştin wek mar mişk

Meger mehdara w bikin d xuşk

 

Belam ende brde evmah sal

Kudik qet nebne keroşk xezal

 

Tucewrn guran j i mr i jin

Kedk,xwedk dibin qet bizin ?

 

Nerasteku bjin hem em yekin

We yan em bibjin dib tewbekin ?

 

Ku lk maran bi jehr mirin

Weharenge cewrn guran tim gurin

 

Div dar ferman bi dest me bin

Di snca mede ba dever qetnebin

 

Şiyarbin, likar bin wek cin jr

Bi pşde bibin em mirovn feqr

Hevalotu rmet bide palevan

Ewe pişt hana te rojngiran

 

Ewe ku dezgeh bi pşve dib

Li k daniş ew weyaxund ib ?

 

Heval teye ew , i tirk i firs

Ji k ye ? li k ye ? kiye ? l mepirs

 

i oart bi te b bawer bik

Neb ko ji wre xwe gawir bik

 

Ten hoşyarbe, ne derwş dn

Digel w here l ne vn evn

 

Eger ko dikar tu al bike

He pre heval bike

 

 

 

*              *                      *              *

 

 

 

 

 

 

 

 

RZAN

 

Tu rzan be carek siyaset bixwn

Bi v xwendin rika xwe bibn

 

Bide pşya me wek pehlewan

Bi zann me derbas bike, xwendevan

 

Eger by carek tu rzan jr

Ji bo me dib rojek xweş wezr

 

Dikar xebatek mezin pirbik

Berk tij gewher dirbik

 

Mijlbe bi zann hem torevan

Bibe payedarekdi nva cihan

 

Bilze bi zann di nav dewleta

Bibe jr hozan di nav mileta

 

Bi paye ser me bilindb bite

Bi zann i bj guh me li te

 

Ji bo me li her der bibebervedr

Di rojn şerande bibe xurtemr

 

Siyaset tarx tora rist

Bixwne bihevre ciwan dirist

 

Bibe jr zana di her ax dem

Ji ser me tu rake i zor setem

 

Tu rzan bequrban xweşe zanebn

Hebn tire tim ji " na " nebn

 

Tu hozan rzan beeyxwendewar

Bi van herdiwan d bib navdar

 

Ji miletrebaşbe ku b karbidest

Bizane ku milet ji meev dixwest

 

Bixwazim tu z z bib hoşyar

Neb zorperest b bira wek neyar ?

 

Ser te bilinde dema rast her

Emanet, ji keser neb wek ter

 

Dil xwe mebe mal zr pera

Gelek jn xweşe l birast, bira

 

Ji miletre carek dib sermiyan

Mehle ku carek bib l ziyan

 

Ji bo tebere ewbib dost yar

Mirov teres b, ji jn i kar ?

 

Xebata ji miletre kar teye

Bizane ku ew j iyar teye

Bi rast bi wre eger xweş bi

i bj ji wre ew bn c

 

 

PARTZAN

 

Bibe partzanek bi rist dirist

Digel partzanan here dest bi dest

 

Ji miletre r xweş vekin reng şr

Eger xurtemr bibe wek sitr

 

Turon bide karker gundya

Tu xweşke dil bav xuşk dya

 

Tiving tu bigre girde tu rext

Herin ser iya, yan ji text, yan ji bext

 

Bibe part hem bibe partzan

Eger serbilind dixwaz, bizan

 

Nikar bib serbilind, navgiran

Hetako di şerde neb wek beran

 

Li ser van iyan ko nek qr ceng

Bi rş hawar halan deng

 

Tu nab serefraz azad kurd

Liolan tu dimr wek Yezdgurd

Bi dijminre endanbib dost yar

Dib rencber koley koledar

 

iqas şerm pse wilo dil bi tirs

Dib koley Turk taz Firs

 

Kur Keyqubad kur Erdeşr

i şerme wilo ko te ser daye jr

 

Here ser iya l top tiving

Şer dijmin kurd bike wek piling

 

Te dijmin deran dib xweş mezin

Bi lltne pş te kemerz jin

 

Li Eywan Kesra dib şehreyar

xwed rist destr ferman dar

 

dib payedar xwed mr pişt

welat xwe yekser dik wek bihişt

 

Dib wek ira geş di nv rojhilat

Bi te geş dibin tev iya kelat

 

Div br bawer bib wekhev

Xwed par pişk bin bi mal zev

 

Eger wek dibjim bik, yan bib der

Der zrzemn li min d veb

Bi paye bibin em hem serbilind

Li we d binrin hem şox rind

 

Di xan serande bijn dilxweş

Ji nav me biqeşt, her avreş

 

 

SERBEST BINDEST

 

Tuserbest bij pir xweşe ev jiyan

Ne tenha ez tu, bel tevcihan

 

Tu serbest bibje, tu serbest biger

Tu serbest bixwaze, tu serbest biner

 

Tuserbest bilze, tu serbest bixwe

Tu ibk bike gerbikar bi xwe ?

 

Mehle ziyanatebigh kes

Di kar xebat bibe markis

 

Tukaraxwepşkş bike bo hem

Bira mirovin hem adem

 

Bibe rber karker palevan

Wek roj tu tava xwe berd cihan

 

Tu pir teng menre li roy zamn

Eger ko sezab, bibe drebn

Belam ger di qada xwe serbest nej

Bizane tu tava xwe nad xwe j

 

Tu xwna xwe birjne serbest dib

Div r iks b tu bindest dib

 

Tu serbesty wer hesan mebn

Hevrek sitrand bi ronik xwn

 

Ne erme hezar sal tu bindest dij

i bjim, bi van gotinan napij ?

 

Div ko bixwn, bib xwendewar

Di br mijde nemn gemar

 

Xwe paqij bik dest bid xencer

Bi nav bi nşan bij wek ber

 

Ji ser tu rake v bar giran

Di cenga neyaran bibe xweş beran

 

Qerj girtiye xencera nhriz

Mirov bi cewher tucar nariz

 

Dizanim kur kye ey serbilind

Bi dest xwe avakirin şar gund

 

Dibnim bilindin li hawr welat

Hezar birc eywan gund kelat

Bicarek ji rmet, ji pay tij

Nizanim ira wer tu bindest dij ?

 

Ser xo turake ji xew carek

Hezar pez mexel tn li bin darek

 

He dest bir xencera Erdeşr

Di qada xwede ew dij xurtemr

 

Mebe qelsemr bibe serbilind

Di şehrande rne, idk li gund ?

 

Di bin dest dijminde sed sal dij

Li nik min tu bye girara rij

 

Gelek kal rij kel btewaş

Bi pşve tu na, di berbipaş

 

Ji bo tedirjim dir gewheran

Ser te me şandbigurzgiran

 

Dixwazim bib pehlewanek mezin

Ji ber te kudijmin hem rabezin

 

Ne bindest becarek, ne kol neyar

Di qada xwede xweş bij payedar

 

Bibe serbilind bibe serfiraz

Di bin dar dijminde bindest meraz

Bizane ko serbest dilşadye

Tij payedar azadye

 

Di bin dest dijmin bi ps mej

Bi mr tu bimre bi xurt bij

 

Dibjim te j hem dibjim xwe j

Bi hevre bibin yek bi xurt bij

 

Dibjim te j hem dibjim xwe j

Bi hevre bibin yek bi dilpaqij

 

Nebin rencber dijmin har dn

Ku bindest jar perşan nejn

 

Bi xwna xwe paqij bikin em welt

Di roy neyarde bibin ar pt

 

Bipijqin di binde bela hilweş

di qada mede ew nebn xweş

 

li hawr herin, bn halan bikin

ku xencer di laş w kalan bikin

 

ser w wek go li ber kaşiwan

her, b ji hawrve tif b riwan

 

 

 

li ser spyan em ew darvekin

pez w, rez w hem parvekin

 

welat xwe xweşkin bikin wek bihişt

me navn, ne rs ne şaş ne xişt

 

bibin leşkerek pir bi tn bi hz

cihan bikin yek, i snor xz ?

 

di qada xwede serbilind em bijn

di gordezor setem bn rizn

 

bi serbest herin, bn li her c der

veşrin di ting hebnde şer

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ŞORIŞGR

 

 

Dizanim di dilde tu şorişger

Di v rde nemr tu j nager

 

Bibe canfidayek binav bi deng

Digel dijmin kurd bi rş ceng

 

Tu rextan girde bibe nijdevan

Bi kom bi leşker wek Erdewan

 

Bi top tivinganherin ser iya

Tu bistne tola jin swya

 

Tu rş bike dijmin hir hov

Ji bo girtyanj bibe xweşmirov

 

He kobirn bn tu derman bike

Bi wanre bi qurban heyran bike

 

Bi dlanre her dem tu qenc bike

Bi wanre bi hişk rencmeke

 

Tu rş bike ser he şer dikin

Bi xurt ji qadaxwewan derbikin

 

 

Li dijmin bisojetu snc eper

Bike ko nema karibin bne şer

 

Di erxde singo li sng bide

Hem mal can tev di ceng bide

 

Wek pehlewanan sivik herne şer

Ku dijmin şikest win sivik bidne ser

 

Bi pşde tubajo dijmin metrs

He hate kuştin li wan qet mepis

 

Bila tim pelaxtin li bra te b

Bi sozn neyaran neb ewle b ?

 

Hem mal dewlet licem w hene

Kudijmin şikestin hem n tene

 

Tu dest xwe mavje pertal mal

Ji bona wetev d bimnin, heval

 

Şikestin di şerde ji bona te kar

Neyate, belam zanibeya neyar

 

Eger ko te dijmin şikandin bi zor

Dimnin jo bo we hem tor zor

 

Tu zan li herder ine ceng şer

Bi pşde iwne, bi paşde veger

 

Bi tektk bi paşde,bi pşde rp

Ku dijmin şikandin nivişk şere

 

Ten zanibe şer hem xap rp

Menre kudijmin xwed tang tp

 

Eger miletek xweş biv serxwebn

Gerek xweş birj di v rde xn

 

Eger kurd iyarbin, bivn şerkirin

Di nav herd avn xwe deynin mirin

 

iqas leşker dijmina bn bi lek

Nikarin xwe bigrin li ber we demek

 

Mebje ku dijmin pire, bjimar

Deh canfida bin, dikarin hezar

 

Tucar nakel xweş girara pira

Pirt ne kare di şerde, bira

 

Xwed bawer b, li xwe ewle b

Beredijmin te ji tezde b

 

Jinişkave lxe, bike qr deng

Ji hawrve rş bike ser biceng

 

 

Tijke dil dijmin xwe ji tirs

Eger kme yan zdeye, j metirs

 

Bi şev tire ko her ser neyar

Li paş we beretim hebin nobedar

 

Eger ko her ser neyaran bi şev

Ji wre tu r nne, tenhaye rev

 

Di şerde div ko wek cin bib

Du hkan li hevd yek kun bb

 

Şikestin ji dijminre herdem bixwaz

Jiber dijmin xo mekin gaze gaz

 

Eger ko şikestin xwe bikne du bir

Hinik şer bikin l bi kn bi gir

 

Hiek j bi paşde herin l sivik

Li ck xwe bigrin bilind belik

 

Ji n şer bikin da hevaln li paş

Bikarinxelasbin, nebin ewt şaş

 

Cih xwe sivik bermedin bo neyar

Bi xurt şerw bikin hoşiyar

 

Belam bne bra xwe tim pşven

Eger ko dixwaz ji dil serxwebn

Bizane heval delal, şerkirin

Li cem serfirazan hebn mirin

 

Eger sax bimndij serxwedar

Eger hat kuştin dib payedar

 

Bizan serxwebna we jna weye

Belampayedar bi xwna weye

 

 

 

LEŞKER

 

Bibe leşker kurdhereser iya

Liber dijmin xo tu bigre riya

 

Bi pşde herinembi top tiving

Bikin em bi xurt bi dijminre ceng

 

Tu bişkne dijmin li bajar gund

Ji nve dibin payedar bilind

 

Eger bte kuştin dib payedar

Bi nav te ava dibin gund şar

 

Bi nav we leşkergehan d vekin

Ku nav kurn xwe bi nav wekin

 

 

Eger sax bimn dib serfiraz

Di qada xweda d bij tim bi naz

 

Jin mr bi llan dans epik

Bisertas nşan şr lepik

 

Di aryan kolanveleşker bimeş

Ku serdar bibj we " roja we xweş "

 

Dil herkes d bi we xweşbib

Riw herkes d bi we geş bib

 

Keik d li ser we hem pevbiin

Dil şox şengan hem qi qiin

 

Bibe leşker kurd gernas mr

Li snga te nşan bibin sade zr

 

Bibe leşker kurd, xweşe leşker

Tu pwan milet, welatperwer

 

Ser te bilindb bi asman

Li ser te bibjin bi dil ristevan

 

Eger xo nesojin he serbilind

Kiy ronya xwe bid şar gund

 

Tu azady avned ger bi xwn

Ku xwn nerjin nikarin bijn

Ser xurtemranpira serxwebn

Bi xwna me milet dibn hebn

 

Hem paye rmete leşker

Tij dewlemend, welatperwer

 

Bi pşve her payedar reng fl

Perr ji bo te bikin lle ll

 

Dil dot xuşkan gelek xweş dik

Riw d bavan gelek geş dik

 

Bi xwna xwe serbesty avdid

Disoj ji bona me pertav did

 

Li tang siwarbebibe payedar

Bi xurt tu rş bike ser neyar

 

Ji qada xwe derxe bibe Erdeşr

Li Zagroskardo bibe xurtemr

 

Ne şerme kur Nayr Mdya

Li ber dest dijmin bibin wek miya

 

Kur Hor Mtan Kardox Kurd

Di bin dest dijmin bimnin zigurd

 

Bese derkeve ser iya wek piling

Bi rş halan qrn deng

Di roy neyarde bibin ar pt

Bi xwna me sorbin hem lat ht

 

Bi topan bi pşde herin wek beran

Bi tangn mezin hem bi komn giran

 

Vyetnam Laos Kembodya

Li paş xwe bihle, kur Mdya

 

Ne şerme ku bnav bdeng bij

Ji bo te bibjim i fortn rij ?

 

Jiberxwe, ji ber te fehtkarim ez

Jirewşa welat xwe rsarim ez

 

Ji bo tei bjim ez dil bi kul

Nawrimj bibjim ne kurd ji dil

 

Dema ko ne kurd bn me ev şax deşt

Bi xwna xwe avdan, kirin wek bihişt

 

Ji dijminre pir xweş dikir leşker

Ten w li nav me rijand berber

 

Hezar bend l bn nezan reben

Ku zencr li gerden mil tim bi ben

 

Ji dijminre em leşker pehlewan

Bi gernasya xwe me deng da cihan

irandin me snor tpn Ecem

Di snga neyar neyar bn kelem

 

Ten em ji hevre neyar bi rik

Ji xwna me axa welt b pirik

 

iyarbebibeleşkerek canfida

Vejne tu paya Mtan Meda

 

Bira leşker tim nimja teye

ilo paşde mayin qerja teye

 

Bibe leşker kurd pir peyadar

Bibedijmin dijmin koledar

 

*              *              *              *

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

PIROPAGANDA

 

Tu hnbepogande i rast derw

Ji xelkre bje tupirsn qelew

 

Tu rş bike dijmin xo bi dev

irast derew bin bike tevlhev

 

Tu lat iyayn mezin berde ser

Bizane pogande j nifşek ji ser

 

itişt bikr teb raste ew

Beretevderew bin wek naste ew

 

Di şerde bibjemeew kuştine

Di cik ne xweşde me ewhiştine

 

Tim bjedijmin wek hir hov

Di gundn medeh nehiştin mirov

 

Didinberşewat i mizgeft dr

Zik jin kalan irandin bi kr

 

Bi kandidin berdev tang top

Bi xwn seyandin hem şn şop

 

Bibjin ko dijmin birndar dl

Jin kal zarok, weza dexl

 

Bi hevredid ber dev tang top

Bel em şer w dikin qope- qop

 

Di nav dijminde bike hevrik

Perşan bir iloşer bik ?

 

Dubend di navde heye berber

Bibje ku dijmin biwe end ker

 

Di nav wande dostn me j pir hene

iyarin, li karin,li benda mene

 

Mebjin ko dijmin ji me btire

Bicarek mebjin ji me tire

 

iqasbnekuştinmekin eşkera

Bere timjimarawe km bit bira

 

Ji derve bibjinkuem jar mest

Bibjin ku dijmin i kevneperest ?

 

Ji dlanre bin gelek tire

Mebjin kudijmin ji me btire

 

Şer dijmin xwe bi halan bikin

Neb jar kman j talan bikin

 

Eger haşt, lialk ceng

Bidestek qelem b bi destek tifeng

 

Eger dijmin weşikest bidne ser

Jiqada xwederxin bi zor bişer

 

Cih ko wegirt xweş bike wek bihişt

Ji bo kohemkes bibin dost pişt

 

Ji gundanmexweze i tiştbizor

i dan webihay w hildin li jor

 

Meger dost dijmin weyaxud ib

Bibjeji bona we ew şer dib

 

Bikin ko hem kesbibin hoşyar

Jibo ko digel webibin dost yar

 

Li paşdijminxwe hina peydakin

Veşart bihlin bila şer nekin

 

Bi şev şer bikin,bi roj herne kar

Bibin wek qelawiz li dijmin şiyar

 

Piran hilweşninbi pişqn top

Li dijmin bidin ewli her şn şop

 

Bibin şevger wek etan canfida

Ku xwnbirjin di qada xweda

 

 

Bi roj direng perşanmest

i pşn ku dijmin dik bixnedest

 

Ji bona werkin veşart bi şev

Bi şfre dikarin sivik bidnehev

 

Berejin di v r heval we bin

Ne ko dost yar delal we bin

 

Bere bibne rber,bibine renas

Ji wan tn gelek xap rp finas

 

Di kar xwede jin dib wek keleş

i p b di vrgelek qenc xweş

 

Belam tim div ko ten bernedin

Bi destdijminanve xwe z berdidin

 

iqas bazdar ciwan kein

Bi xortnciwanreji r derdiin

 

Pogandabi kar t bo herkes

Peranjre deynindeh bst s

 

Bi zge, ziman bi kovar dest

Bi br bi gotin, bi daxwaz hest

 

i tişt bikinew li kara weye

Mebj kuev karabtoreye

KADR

 

Bibe kadirek jrek pehlewan

Li serxwetubigre i barn giran

 

Di nav bendekdebibe rberek

Heye ko di rojek bib serwerek

 

Di karxwede xweş bibe brewer

i tiştn gerekbin bixwne jiber

 

Hiş te mezinb bra tekr

Li her tişt meyzabike kr dr

 

Binerm bibje, mekeqre qr

Bizaneko her li hember te jr

 

Ji w tim tu bistne, kmtir bid

Tu pre bi nerm here ser sed

 

Mebje nizan,dijnan meke

Bi nerm tusnga xwe jre veke

 

i titş nizan tu j drkeve

Eger zanib xweş di n krkeve

 

Eger pşber te gelek zane b

Emanet, linik w tu erzan neb

 

i bj meb na, belam j birev

Tu avaw l bike l bi dev

 

Ji w xwe enkehereck d

Cih ko tu zan, xwe j bernde

 

Eger ew mela b ji ol bipirs

Ji şaş riha w tucaran metirs

 

Tu al belengaz jara bike

Tu rş herdem meyaran bike

 

Mebje ku ola te carek derw

Belam xweş bibje tu pirsn qelew

 

Belam ew bitirs tim bipirs

Ji aş ji bajar, ji Şam ji Xurs

 

Bibje i titş kokar t heye

Bizane civata tu t a teye

 

Ji qad mijlbe, ji zor setem

Dil wan tijke ji derd ji xem

 

Eger kadirek zane b, pir iyar

Bi dest xwe bigre tu tim pirsyar

 

Biaxn bibje gelo ew iye

ima kurd li her der wilo buriye ?

Di bin dest şx begande reben

Bi dest w nemaye bihay kefen

 

Bi kurt,bibe kadirek afern

Ku herkes ji bo te bib afern

 

Tu ke, tu lke, wek hostek

Bi herkesre xweşbe wek dostek

 

Tu ke meger ko nerast derkev

Heye carek ko tu qenc berkev

 

Ji bo partiya te i qencb bike

Li pş hevalani rencb

 

Tu pirsa me kurdan bixwn carek

Hezar pez mexel tn li bin darek

 

Dixwazim ko ew dar sber tu b

Veşart bihle i tişt dib

 

Li her kes tuewle mebeey heval,

Li ser m binre hem qirş qal

 

Di nava hevalan meke qeşmer

Ji şx beganre mebe wek ter

 

Temaşeke kr kr li pirsn qelew

Li kar ziyan, ne rast derew

Dib ko derewb kara me b

Dib ko j rastb, ziyaname b

 

Tu her dem xwe dr ziyan bike

Tu doza hebn jiyan bike

 

Drew tiştek pir nebaşe ji dil

Bi w pşve na tucaran şuxul

 

Di tiştn bi karde diristindrew

Ji kesre mebjetu sozn qelew

 

i bj, div ko tu jre bik

Weyanalkar tu pre bik

 

Tu tim bje ko karibim d bikim

Eger ko nek d bibj ikim ?

 

Hevaln xwe hnke bi bna fire

Li ber w tu barn giran hilgire

 

Mebje tu ps, nikar bik

Bibje dixwaz ilo bik ?

 

Li cem te i peyda dib jre bj

Bide naskirin p, i kurt dirj

 

i tişt li cem te tu derxe ji dil

Ji bo ko di dilde nebin derd kul

Bide komika ser xwere, wek bira

Mebje iloye, mebje ira ?

 

 

 

ZIMAN HNKIRINA ZIMAN

 

Vejneziman xwe ey xwendevan,

Nebye milet h kesek b ziman

 

Ziman me xoş xeroş ciwan

Eger baş bizan tu nak ziyan

 

Tu kurmanciya xwe ji bra nek

Eger baş nizan div zdek

 

Elfba dwan ristan bixwn

Heta ko wek min neb dil bi xwn

 

Binre ziman te enddewlemend

Li bajr, tu carek xwe bighnegund

 

Bibne i şrne ev rengziman

i payebilind i rmetgiran

 

Bi pirsn xwe nazik, bi dengan sivik

Ne pirsek biyan b nab girik

 

 

Tupaqijke zar xweşrn bike

Bi kurd tu baxv qrn bike

 

Tu binvse, ke hezaran nivişt

Niviştxan, li herder ji wan bibne mişt

 

W bighne rza zimann mezin

Binosn ristin, bi kş wezin

 

Ziman biyan dixwn ira

Ziman xwe carek naxwn, bira ?

 

Sedan sal, hezaran ziman meye

Wek me di bin dest dijmindeye

 

i gernas mre di meydan ceng

Ne şr ne mertal, ne top tifeng

 

Xwe parast ji dijmin wek pehlewan

Gelek afirandin w pirsn ciwan

 

Meger l xuyane hinek toz jeng

Ne gunh wye, em şiyarbn dereng

 

Eger ko hebna me Firdewesiyek

Weyan xaniyek, yan j kercosiyek

 

 

 

Ziman me xweştir dib ji Faris

Belam bye nan ceh garis

 

Li alk Lor li alk Gor

Li alk kurmanc kelhor Sor

 

Wek me gelek perene tev li jr

Kes guh nedaye li mizgeft dr

 

Mirşo bi taz me dikin

Di rojde pnc car me gaz dikin

 

Li mizgeft taz dibjin mela

Binrin i deng t ji drn fila

 

Bi taz dixwnin wek taziyan

Dijn em bi hov, iye ew jiyan ?

 

Bi rok helbeste folkilor

Bi paye ziman me xweş ye jor

 

Diristde carekmeb bkese

Ji bo payedar Hesar bese

 

Cizr Xan, i gernase ew

Wek Dicle Zab Arase ew

 

Siyahpoş Nal Bat bibn

Tu Miks Nr Hac bixwn

Tu ristn evan şehsiwaran bikş

Bi daxwaz pirsn qelew ne pş

 

Bi lvn gulan wan şikandin şiker

Ku hing bimnin, bixwnin ji ber

 

Li bka ciwan kirin xeml xz

Li meydan tore bezn pir bi hz

 

Bi xema xwe dir siftine wan gelek

Bi saza xwe awaz gihandin felek

 

Ku yaqt elmas mircan bi rist

Bi hnan ristin civandin dirist

 

Ji bka zimanre ku pşkşkirin

Ziman mey xweş bi pşve birin

 

Nihaj hinekn bi pşve diin

Jin mr kal ciwan kein

 

Bi trn ji br duran qul dikin

Bi xwdan xaman gulan şil dikin

 

Bi awir cewahir dikin parepar

Ko milet bi wanawiran b şiyar

 

Ser xo ji xew rake, şerm feht

Mexeyde i bjim li bejna me tt

Ziman xwe her dem bixwne ji dil

Were da bi hevre herin mil bi mil

 

Li alk destn xwe bavjin tiving

Mehle ziman te j bigr zeng

 

Meger ko zimanek ne her tişte l

Milet b ziman wek girara kel

 

Ziman me xoşe nesade qerj

Eger yek nizan tu jre bibj

 

Eger raste hozan, ey birewer

Riya rast eve ez dibn pde wer

 

Tu rzan hozan hem xwendevan

iman wer dixwaz bimn nezan

 

Eger min dirjkir li te pirsiyar

Dixwazim tu şiyarb ey xwendewar

 

Dizanim ko xwendin iraye ira

ima xwe li me geş nak ey bira ?

 

*              *              *              *

 

 

 

 

HN BIKE

 

Tu hn zimanan bibe ey ciwan

Ne tenha tu kurd, li pş te cihan

 

Eger ko ziman mezin zanib

Xem kul ji ser tebi wan radib

 

Dib reng bilbil bi awaz deng

Dib payedarek bilind eleng

 

Li herder dikar her berbi pş

Bicarek li dil nacivin derd ş

 

Biherkes evndar şrn dib

Bi rzaniyaxwe tu zrn dib

 

Bixwne zimanan gelek kr dr

Ziman te xweş tj dib reng şr

 

Li herder xwe derbas dik bfed

Li berpşbern xwe tu nab gid

 

Dikar ji minre tu bib tercuman

Bizane, bixwne,tu nak ziyan

 

Tu hnbe, tu hnke hem xort ke

Tu meghuze tiştek bi xwar le

 

Tu rs bixwne, tu n bizan

Firans jiberke, iye nezan ?

 

Ji berke ziman xweş Ingilz

Bide hnkirin ji hem xort qz

 

Bi turk bixwne, bi kurd bizan

Bi taz firs bibe Mobezan

 

Ji rve bikn xwe hnkin ziman

Zimann biyan, bilind giran

 

Eger zanb xweş zimanek mezin

Biyan ziman te nadizin

 

Ziman xwe pşve bibe b qerj

Bike gewher dir, li herder birj

 

Tu pirsn ciwan sivik txe nav

Ji nav w tu bav he p xav

 

i peyva qelew b tu nazik bike

i tişt bedew b bi bazik bike

 

Ko zar te şrn bk kee

Ne pir xav pe, ne xwar lee

 

Eger ko tu hozanek pir mezin

Tu pirsn xwe deyne bi kş wezin

Ku zar te kurmanciyek dewlemend

Belam rojek j te p qet nexwend

 

Bi rzaniya xwe tu benda dik

iman wer ziman xwe winda dik ?

 

Di rzaniyde dib wek Lnn

Zimanzaniyde dib pkenn

 

Ziman te ewte, ziman te xwar

Li ber dijmin xwe weza hejar

 

Nexwend, nerist perşan mest

Neyar welat te j ev dixwest

 

Bixwne, bibne iye ew ziman

iqas pqaij nazik pirciwan

 

Ji helbest ristan tij gewhere

Di rok pirsan wek mermere

 

Tij serphat, dibjin, heval

Ko şrn _Nesrn dibjin, heval

 

Gelek dewlemende wek faris

Belam bye nan ceh garis

 

Hezar şwe zarin ji hev drket

Hem şermesarin bi yek şr ket

Zimann biyan rş birne ser

Li hawr şikandin, irandin eper

 

Gelek pirs gotin xwe berdane nav

Hinik pir strin, hinik pir zirav

 

Heta bne şwe, ji hev drketin

Bi paşde şikestin nexweş raketin

 

Div em ji nve w paqij bikin

Bi sal deman em xwe l gij bikin

 

Bi destr ristin w bajone pş

Ji w dr bikin em hem derd ş

 

Bi tpn xwey n tu z hn bibe

Li ser paşveşna w xemgn bibe

 

i bjim ji bo te, bi xwe xwendewar ?

Eger guh nedr, li k kim hewar ?

 

Şirne ziman te wek hingivn

Wvna Xec Lelexan Şirn

 

Birse, bihne wek gewheran

Li ser nazenn keleş esmeran

 

Tu dewlet li darxe, ziman xweş dib

Riw dilrevayan bi w geş dib

XWENDEWAR

 

Tu xort ciwan, tu zana jr

Xebat bike xweş bi tektk br

 

Bixwne, bibne mirovnşiyar

Gihan ser sitran, ten bendewar

 

Ne şerme, tu j xwendewar meye

Meger ev nepak ne kar weye

 

Belam zanibe ko tu berpirsyar

Eger ko xwe bipr dest neyar

 

Cihan b du pereep raste, l

Bi rast li nik min dupirsn kel

 

Eger rast dixwaz bibjim, heval

Bi miletre rabe, ine kevnemal ?

 

Di nav kevn nde heyeceng şer

He kevnehawrxwe kirye eper

 

Belam n bi rş di ser kevin

Ten z bi z j kevin narevin

 

Li berxwe didin ew i gernas xurt

Ten her tiştn kevin jne kurt

 

Nikarin li ber xwe bidin ta bi her

He hişke dimr, dijn şn ter

 

Belam her n j dibin kevn kal

Di serve diborin hinek mah sal

 

Yek d ji nve wesan tte ser

Ji c derdix l bi ceng bi şer

 

Civak wehaye, weharenge jn

Nizanim ji k ev strik rijn ?

 

Gelek tişt tar li ber min hene

Dib awirn te ne wek yn mene

 

Binre ku qata bilind sedyeke

Ji kurdan ko qata nizim lek leke

 

Eger rast tu kurd, miletperwer

Bi xurt xwe berde li ber vber

 

Ji kre dixwz xebat bik ?

Ji bo k tu doza felat dik ?

 

Eger kevnperest bi rast bibj

Tu ava riw min bicarek mrej

 

Belam qenc bizane tu na ser

Li pş xwe binre irav her

Dib ko bi xapan bix dest xwe dar

Belam pşve na, ne j berxwedar

 

Ku kevnarexwaz niho nameş

Ten par pişka teye rreş

 

Civatan tu ke bi dilpaqij

 

Xebat bike bo belangaz kurd

Mirovn perşan, mirovn zigurd

 

Bike ayina xwe riya Markis

Tu kara xwe carekdid herkes

 

Eger bav kaln hina pir mezin

Ne şerme bi ewt li pey rabezin ?

 

Ne bav teye ew mirov nezan

Mirov, kur kurd, eyxwendevan

 

Tu jre dixwn, tu jre dik

Bi w tim div ko xwe navdar bik

 

Bibje kur kurd kurd kurim

Dil xo tucaranji w nagirim

 

Bi w serbilind,bi w payedar

Ji wre div ko bib xwendewar

 

Ji wre xebat bik roj şev

Bi mal bi can bixam bi dev

 

Bi w her ten em dibin serbilind

Li bajr tu rn weyaxud li gund

 

He l olin, tu dr here

Ji guh xo tu bav bicarek pere

 

Eger b, welat te serbest bib

Tu serbest azad serdest dib

 

Eger te welat te dewlet hebin

Dern dewlemend li te d vebin

 

Dibjim, dizanim tu guhdarek

Xwe nefroşe dijmin ji bo karek

 

Qelawiz Altax, ji bona pere

Bizane ji dijmin re jinawere

 

Tu dijmin bi kar xwe dilxweş dik

Li nav milet xwe xwe rreş dik

 

Ji tarx milet bitirs rojek

Li ted cihan bit wek dojek

 

Bidin berriwnte tif sed dujn

Ko hing ji bo te i hjaye jn ?

iman d bi paye ne berleman ?

Ji dijminre bo i dib dergevan ?

 

Ji dijmin metirse tu j tir

Li bin lat hman geya namir

 

Eger bte kuştin di ra welat

Bi xwna te şn t hinara felat

 

Meger ko tu dimr bi dilpaqij

Dikin cejn şah bi nav te j

 

Mirin ger weha b, bi xr b mirin

Li ser herd avn xwe d hilgirin

 

Bibore ku tişt me got zde bin

Dib lekedar j hin t hebin

 

Eger ez nebjim gunehkar dibim

Li nik milet xwe şil sar dibim

 

Mebne xwe carek wesa sergiran

Tu guhdre carek li ber van diran

 

Mebje ku xwenda zana jr

ikim ez ji pirsn yek kal pr ?

 

Ser min sip b di v tevger

Ej wek te xort bm, dim der ji r

Me jna xwe borand bi v teqreq

Me lingn xwe kotin di nva feq

 

Zilindar tehl gelek min vexwar

Ku heta niha j nebm bextiyar

 

Bi ya min bikin l wek min mekin

Hevaln bi rast dirav ekin

 

Ko herd ketin dest bizan bgiman

Hem kes li te kom dib b eman

 

Tu kasek ji jehr tasek şekir

Li nik xo bihle bi dest Bekir

 

Tu jehr bide dijmin dil bi kul

Tu şekir bide ko dost b ji dil

 

Ji bo te bizan aşgernek div

Ji wre ji te afernek div

 

Ji xwe dr bike her bj heme

Weyaxud bibj ej wek teme

 

Bi hevre du ser nakevin yek beroş

Bi hevre neyar gelek bqidoş

 

Div pir şiyar b, neb ewle b

Meger ew heval te law te b

Xwe mespre dijmin bi snd mezin

Ku darn me kurm nebin narizin

 

i tişt bihst z bide ber refeş

Eger qenc xoş bin weyaxud nexweş

 

Tu rzan be herdem hezar xap fen

i zan bilz, mirov reban ?

 

Belam xap rpan li milet meke

Tu snga xwe sade ji wre veke

 

Ten hin veşart hene wan mebj

Ser te bi wanre dibit xwar gj

 

Bi tenha nikar tu kar bik

Bizane li her c xwed hevrik

 

Tu destan dirke ji bo herkes

Bizane ku yek nab wek bst s

 

Bi hevre zibare i karek mezin

Yeka yek li meydan hesp nabezin

 

Bi gotin, bi neosn bikin tev xebat

Bizan xwnrijandin felata welat

 

Bi bna fireh karib kar bik

Gelek tire bo bib hevrik

Eger bend part hebin xem niye

Belam ger bizanin ko rast iye

 

Div bidne ber xwe tim rasty

Neb wek ber herne dilxwaty ?

 

Bi r bigre ger tu welatperwer

Bizane ji kre tu xweş rencber

 

Ji rzany dr mexe xuşke jin

Xuyane li herder jinn pir mezin

 

Ku şr şre carek i jin i mr

Metirsne carek bi mizgeft dr

 

Li meydan qoş ne an ne n

Gelek car di hespandiborin mehn

 

Bipirse i gernase ev şr gur

Demek lephilann, demek zr dur

 

He, birat, ne xewn derew

Wek hev dijn tev i ev i ew

 

Bi hevre şer dijminan em bikin

Eger kr binr ne em hevrikin

 

Hem jar yek bend dost heval

Ten dijmin me xwed qad mal

Setemkare carek xwed mal gund

i kurd i turk i japon hind

 

Ten em di ro divn serxwebn

Me tiştek unne, dixwazin hebn

 

Neb ko tu dsa bib wek ter

Li pey l ola tu wek ga her

 

Digel serxwebn div wekhev

Welat dirav zev n tev

 

Di kar xebat niye hevrik

i kar dikar bik ba bik

 

Li gora xebata xwe kar bib

Eger ko nexweş b dib her dib

 

Nebin olperest nebin lperest

Bi pşve herin em bi tektk rest

 

Ne kol bega bin, ne derwş dn

Dil xo bişon em ji gir jikn

 

Bi xwendin dezge dibin em mirov

Eger ev nebin em wek hir hov

 

Der xwendegahan li herder vebin

Ji her nifş zarok hem tde bin

Firokan bi jorxin zer per

Tirn gerok da biin herder

 

Derxin ker ga ji bin bar dar

Pez xwe xwedkin li herc war

 

Derektor li her c bik qre qr

Di nav herd pern nehlin gizr

 

Ber lat hman bimalin ji r

Bi xore bilzinli herder ir

 

Hinermend zana gelek peydekin

Ko atom ssk ji hev perekin

 

Bi w em herin jor erxa felek

Di pingav derya gem kelek

 

Rin şos hasin gelek bikin

Li her c serayn bilind lbikin

 

Şev bikne ron wek roj tav

Ji her kesre kar zev dirav

 

Ne snor bimnin, nej paseport

Tu serbest bi hevre herin qz xort

 

Ne sawr tirs ne xewn derew

Ji dijminre dsa nebin lekew

Bi dest xwe bigre tu ferman dar

Welat xwe pşve bibe hoşyar

 

Der v nivişt tu carek veke

Tu rewşa me ro ji bra meke

 

Eger baş te dtin bib afern

Eger tiştek km heye j dern

 

Tu tistan bixwne belam kr binr

Li ro ht gelek dr binr

 

Ji bo we dibjim ku ez pr kal

Zik min li ser we diş heval

 

Dibjim ko rojek nebn kes neb

Weyan kurd di her demde b kohne b

 

Ne peyxamberim l bi tora rist

Li ser min dibjin hezar kurt pist

 

Me guh girt navm bicarek vekim

Kudeng neqencan bicarek nekim

 

Ji r ger li hindamek derketim

Bizane di kuvre herim wek şetim

 

Bi pesnan kesek nab wek Efletn

Di ser hevre t di ev hebn

i pesn mezin ez ji bo xwe bikim

Di jnde zanim ku ez hevrikim

 

Neqenc qenc bidest mene

Ku herd di laş yekde hene

 

Wek serm germ hebn mirin

Wek andin wek hilkirin

 

Di avde rn div il bib

Tu destan li tjik bid kul dib

 

Bira guh mede gotinn pir nebaş

Hinek pir li pşin, hinek pir li paş

 

Ten z liber herkes tif meke

Li deng hevaln xwe herdem seke

 

i bj, tu jre bibje bel

Di devde mebje tu pirsn kel

 

Ji her tişt başre dil xo veke

He ko nabaşe tu dr xwe ke

 

Li hinda hevalan meke kurte pist

Ji wanre bibje tu rast disrit

 

Şiyarke tu cotar karker jin

Dibin tpek pir giran mezin

 

Li van her ko ew welatperwere

Li pey wan he ko bibj bere

 

 

 

 

DEZGE DEZGEVAN

 

Bibe dezgevanek bilind mezin

Tu dezge bixwne, i mr i jin

 

Tu hasin verse bike tang top

Li pey xwe bihle tu xweş r şop

 

Gerok firokan tu j ke xweş

Di rve bere kes ne qet bi meş

 

Li bala herin em wek dw cin

Bi hevre xweş bş herin mr jin

 

Bi zann xwendin dibin pş hiner

Bere xweş bijn qasek ga ker

 

Welat ko dezge bi pşde neb

Ew tim di dest neyarande b

 

ine xişt tizb, tu hasinger

Ji bo milet kurd tu xweş rber

Ji her nivş xwendin ji bo me div

Ko em xweş bikin qad geşkin şev

 

Ko hasin nekin em ji alav cot

Li ser palevnka nekin qote qot

 

Me abor dewlet dimnin li paş

Di bin bar dijmin bizor dibin kaş

 

Ko hasin li nik me gelek pşve

Mirovn nexwnd diin pşve z

 

Bere xanyan em bi w lbikin

Pir kanyan em bi w bikin

 

Dirjkin şivn hasin ser riyan

Tirn b qrn bid ser iyan

 

Li herder deixan xweş bilind b li jor

Ji xo em dernin bi xurt zor

 

i tiştn di nav van iyande heye

Eger dernexin tev ziyana meye

 

Ko xwenda zana hosta hebin

He ko veşart ew ser vebin

 

Ji bo me versin bikin xurde caw

Heta ko bibin em mirovn bi saw

Welat xwe carek bi wan xweş bikin

Bi şah cejnan xwe rgeş bikin

 

Bi zann xwendin sivik herne pş

Bi top bi tang bi tektk gş

 

Bixwne, bibe hoste degevan

iman d li ber pez bibin win şivan

 

Div em xwedkin hem reng sewal

Tijkin ji zr diravan ewal

 

i tiştn ku derxin ji qada welt

Dib sermiyan bikr me dt

 

Hem nifş dezge divn ko hebin

Ji miletre kin, bi dest me bin

 

Ne n yek mirov bin, ne n end mirov

Mirovn iks setemkar hov

 

Ji her kesre kar ji her kesre kar

Ji karker xwendare hevsar dar

 

Bi hevre bijn serbilind mr jin

Peyayn bilind mirovn mezin

 

Ku destr rist bn mirovperwer

Hesan dibin rber, serwer

Eger hsin xurt bi destn me b

Li her der ew rmeta kurd heb

 

Bi hasinkelandin, bi hasinker

Welat me pşve di namir

 

Belam ger hem kurd bi destr bend

Bi hevre civatn xwe kin lewend

 

Dil Somer Sobera xwş dikin

Bi hasin dikarin bi pşve herin

 

Belam şer heb p ji xwe dr bikin

Cih hov şerxwaz gelek kr bikin

 

Ji bo ko welat xwe p bidne pş

Nemnin di navde, ne zor ne ş

 

Ji hasinre milxwar piştxz bibin

Bi ak mkut bi serkz bibin

 

Bi w em mirovan serfraz bikin

Welat xwe j p xweş saz bikin

 

Derktor patoz, firok gem

Li qad di av li kar bin hem

 

Bi wan em bikin geşt seyran ger

Hejar,nexoş, herin bveger

Li jor vanemn pir mezin bikne gol

Bi wan xweş bikin em iya, deşt ol

 

Ebor pşve bajon bi gavn dirj

ine bang roj, zekat nimj ?

 

Ne derwş dnin, ne hov ne hir

Ne ew kurd kevn ser sng bi pir

 

Nema şx axa bi me karibin

Meger wan bi saln j em xwaribin

 

Ji nve nema karibin wek ber

Me lokan girdin bi dv ker

 

 

 

*              *              *              *

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

KARKER COTAR

 

 

Bi dest te pale, cihan xweş dib

Nezan ko bext te wer reş dib

 

Bi roj bi şev her li bajar gund

Li serhev dik xan qatn bilind

 

Tu hasin dik top tyang tiving

Di ber dijminande dik qr deng

 

Firok gerokn  xweş pehlewan

Bi hz miln xwe tu tn cihan

 

Xwed sermiyan v gemar dibin

Di rojde dehyek bi dest nakevin

 

Tu kara xwe ya pir dix dest ewan

Bi zor derdix roj bi roj kinc nan

 

Bi pişta xwe ya xz destn gemar

Xebata xwe erzan did dest neyar

 

i gernas mr, i dw xebat

Ji bo dijminaye hem kferat

 

Tu Eywan Kesra mezin dik

Pir qat xann bilind ldik

Tuw dawer wan kelat sera

Li pş mirovan tu by ira

 

Tu krox lkrox xweş dawer

Tu dw xebatye xweş karker

 

Dik did l tu bir jar

Ne jend, ne xwend bi dest neyar

 

Tu xav ne rist, bi sist di

Di karn dizande tu r qermi

 

Tu piştxz milxwar ser tim di ber

Bi xoreşev ro dik ceng şer

 

i xurt ? i dw ? i milhasin ?

i kohbilind wek dasin ?

 

Tu Zagors Cd, bilind sitr

Ku ev ende daxwaz ji te kr dr

 

Ji xew rabe carek şiyarbe tuz

Di jn tu xweş zanibe arez

 

Bizane seranser cihana teye

Eger raneb tevziyana teye

 

Divm hilgir ek wek pehlewan

Bi dest xwe bigr seranser cihan

Li darx tu rista xwe ya wekhev

Bib wek bihişt li her der zev

 

 

*              *              *              *

 

COTKAR

 

Tu cotkar kye ? iye cotkar ?

Ji dijminre kar ji bo we mirin

 

Verakir seranser we ol beyar

Tu renc dikş ji bona neyar

 

Dixw nan nsk girar rij

Hezar sale bindest dijmin dij

 

Digel zar zan di koxn kera

Ligundan dimnin wek rencbera

 

Tu kar beg şx axa dik

Ji wanre li şax li baxan dik

 

Din, inn hilann li te

Dikol andin dann li te

 

Dirn, dotin, kelandin li te

Meyandin, keyandin qelandin li te

 

Ji bo te dimn dew tevde av

Ji dijminre kar te zr dirav

 

Dij wek sewalan di koxn kevin

Tij mar mişkn, bi kevn tevin

 

Di laş wede cgire penceşr

Nezan, did dijminan xr br

 

Dixwazim şiyarbin ji xew carek

Li hev kom bibin win di varek

 

Bi pala zanave tev bibne yek

Bidar bi top tiving bi ek

 

Herin ber der dijminan wek gura

Dikarinbi hevre bijn wek bira

 

Li xo parvekin qad av zev

Hem kes bi şad li ser rakev

 

Bixun, hem vexun win xwed zr mal

Bi hevre herin cot bira heval

 

Tu xweşke welat xwe reng bihişt

Jin mr bibin wek per firişt

 

Rez bax werzan li herder bin

Bibin şax deştn me tev kesk şn

Per şad geş bin digel sorgulan

Zer bn temaşa gul sinbilan

 

Vekin em li herder em a cok

Guln pembiwn me bibin wek gilok

 

Li her der binin hem nifşe dar

Zivistan li me tim bib wek bihar

 

Bikin tev bi hevre jin mr xebat

Bi pşve bibin em hem rojhilat

 

Bira, dest bidin karker xwendewar

Jin mr bi hevre bixin dest xwe dar

 

Ji xwe dr bikin win i tiştn derew

Ji dijminre dsa mebin lekew

 

Di xann bilind mezinbe bij

Heta ko bi yamin nek napij

 

Ji sawr tirs xwe paqijke bes

Tu tifke riwn van mirovn teres

 

Riyan ke carek bihasin zift

Gerok p tirn bn bikin kefteleft

 

Li jorn eman ke pingav gol

Bi wan xweş bike van iye, deşt ol

Bere kes nemn weza reben

Bi hevre bijn tev bi şad ken

 

Li her der şev xweş bik kareva

Herin kar bi roj, vejnin şeva

 

Bi dans bo dlan govend ger

Jin mr bi hevre bijn serbi ser

 

Ku ak das tiving qelem

Li nik mebirmet bibin dem bi dem

 

Di rojn şera reng şr piling

Digel dijmin xwnmijan bikne ceng

 

He şer bixwaz w winda bikin

Şer mrkuj bm kunda bikin

 

Ne şx mela ne axa beg

Nemnin mirovn neyar dizek

 

Ku rista welat me b wekhev

Hem kes xwed mal zr zev

 

Ko qata bilind dibin tev bira

Evna welat me xweş bit ira

 

Kuhevsar rzanya gş gel

Nedin dest mirovn neyar zexel

Ji xwehin mirovn hinermend jr

Veşrin civatserok wezr

 

Li wan tevde guhdar avnr bin

Di virde jinn wek mr bin

 

Netizb xişt ne r ne şaş

Tutifke riwwan mirovn nebaş

 

*              *              *              *

 

JIN MR BI HEVRE DINAV KARDE

 

 

Jin mr bi hevre di nav karde bin

Der dewlemnd li me d vebin

 

Derktor liqad tu xweş kar bik

Bi cot ker cenega d ik

 

Bi wre tu carek bibe dost yar

Bi w rake qada xwe ol beyar

 

Bi hasin bine welat xwe tev

Li ser hev tu bajo bi roj bi şev

 

Bi patoz paley bike ey heval

ewalan bi kemyon bikşne mal

 

i das qeynax tar tixar

Li ber kar njen ine kevnekar ?

 

Qerja hezar sal kevneperist

Di ro ji bo me meke mal rist

 

Hezar sale ko em bi tirs bi saw

Li xwe me dipan hem erm caw

 

Beg şx axa nehişt herne pş

Tevan em dimtin wek k mş

 

Dixistin ser me i tiştn kel

Tu ro bixwne bes kar bike

 

Ji axa şxanre bes kar bike

Bixwne ji xew z xwe hişyar bike

 

iman rdinin ew di xann bilind

Nikar tu nan xwe derx li gund

 

Ji mal bi dest tene ev sera

Ji v r veger z, iyarbin, bira

 

Beg şx axa mebne mezin

Hem lewe tev neyar dizin

 

Nezan reşandin li her c bi tov

Bi xwe ew şiyarbn tu ma hir hov

Heta  rber me Elo bit bira

Div xwarina me ilo b, ira

 

Bi dilpaqij em milan nedin hev

Şer dijmin xwe nekin roj şev

 

Ji derve me dijmin bi saw bi tirs

Ko xwnxwar turk setemkar firs

 

Di hindirde axa paşa şx

Bi dar xwe bigre giha giha k, tu lx

 

Qerja xwe tu paqij bike ey geda

Li pey xwe tu qet sinbila bermeda

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

REWŞA KURDISTAN

 

Li rewşa xwe meyza bikin, xwendewar

Ne qade, ne ave, ne zre, ne war

 

Ne rmet ji bo me heye, ey heval

Bi dl me derbaskirin mah sal

 

Di bin dar qam, bi zindan ş

Ku rewşa me gavek xweşik nare pş

 

Nexwend, nezan reben, sade dil

Di bin dar zor dijn dil bi kul

 

Mebje ko endek hene dewlemend

Xwed mal zrin li bajar gund

 

Ji ber ko ne kurdin, diz mal kurd

Li kalik bipirse dibn zigurd

 

Bi dijminre tevde xwed par pişk

Ji bona me dew ma, ji wanre nivişk

 

Hem gund karker palevan

Perşan sfil, hejar nezan

 

Didan van dizan wan hem qad rez

Bi gor ser wan dikir dexl pez

 

Hem bne şx beg xanedan

Evn d, hem em wezan nezan

 

Nezan bn me dest ewan ma dikir

Hem qad dewlet ewan bo xwebir

 

Ji ber ko milet tev xezan nezan

Me mal xwe xiste dev van dizan

 

i rewşek perşane em t dijn

Xem derd dl li ser me rijn

 

Di bin dest dijmin dijn reng hov

Nizanim ko keng dibin wek mirov ?

 

Hem kes bi gavn mezin pşve n

Bi xwe xweş kirin wan hem jn şn

 

Xwed dewlet leşker tang top

Li pey xwe dihlin i xweş r şop

 

Li her der ku avakirin xwendegah

Di wande dixwnin bik sal mah

 

Bi her nifşek xwendin hn dibin

Ten em bi ola xwed dn dibin

 

Nizanin bixwnin, ziman ewt bik ?

Ten ew dizan gir hevrik

Ziman welat milet pere bn

Ji dijminre hiştin me mal hebn

 

iqas xew giran, iqas radiz ?

Heta ko dizan mal dewlet diz

 

Ne erme welat te wer pere b

Kiras hejar li bejna te b

 

Di bin dest dijmin weza reben

Bi tirs bi sawr li ber dar ben

 

Weha tne kuştin bi dest neyar

Ne rmet, ne dewlet, perşan jar

 

Ker dijmin rencber şx beg

Şiyarbn karbn ji bo te gerek

 

Ser hilde carek bide pir şiyar

Welat xwe derxe ji dest neyar

 

Tu b rewş pergal kodik bi dest

Perşan dl, reben, jar mest

 

Eger wer bimn reben, bendewar

Di bin dest dijminde dl hejar

 

Riwa te sivik ber bi var di

Ne bes paşdemay, tu yekcar di ?

 

Li te bye payz zer bne pel

Bi ser wande ba t zivistan digel

 

Ditirsin tu winda bib wek kul

i kara me tde heye ev gil ?

 

Bi rextan xwe rape ey xort kurd

Bibe Erdeşrek ne wek Yezdgurd

 

Xebat bikin em hem roj şev

Bi leklek herin ser neyarn xwe tev

 

Welat xwe bigrin ji dest neyar

Bibin em xwed dewlet namdar

 

Bi rmet bijn em wek her kes

Ji bona me destr bib markis

 

Welat me xweşb bib wek bihişt

Ji miltere dewlet bib bav pişt

 

Bi hevre bijn em hem serbilind

Bi şad xoş, I bajar gund

 

Hem rewş pergal tim li me xweş bibin

Riw herkes d bi me geş bibin

 

 

Ne şerme ku rewş pergal jn

Hem paşketbin, di bin l dn

 

Mirşo bibin rber kurd Mad

Bikin şx axa li ser xwe Qubad

 

Were em bi hevre bibin wek bira

Welat xwe derxin ji dest gura

 

Liser v sitr bibin payedar

Hinermend zana jr şiyar

 

 

*              *              *              *

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

LPEREST

 

Mebe lperset ey kur xwendewar

Hem kurd yekin ey kea namdar

 

Bicarek li axan tu bawer mebe

Li hinda birayn xwe gawir mebe

 

Ji bo ko mezinb mirovek nebaş

Dubend welat me hiştin li paş

 

Dema l bavik nema ey heval

Di serve bihirtin gelek ax sal

 

Rizne, genne, mebe lperest

Ku dijmin ji bav me ev reng dixwest

 

Bi hevre me kurdan dikir berber

Hezar pere bn, nebn yek ker

 

Me hevd dikuşt me hev km dikir

Gur dijminan me li xwe m dikir

 

Di bin dest dijmin dibn ker ker

Pez b şivan lekn b ser

 

Me rş dikir hev wek şr gur

Heta rovy reş penr me bir

 

Ji alk şx melayn nezan

Ji alk axa paşn dizan

 

Ji me br bawer bicarek dizn

Heta ko dibin dijmin rizn

 

Beg pir nebaş gur gornepaş

Di bin dest dijminde hiştin li paş

 

i xerza Bota Zaza Tor

i Kurmanc Kelhor, i Goran Lor

 

Hem qey ne kurdin ima pere bn ?

Bi dest neyaranve berdan hebn

 

Ji banve hmek dema tte xwar

Ji ber w ditirsin hem canewar

 

Bi him him di jr şopek mezin

Li pey xwe dihl kelax mirin

 

Belam ko li jor iy pere b

Tu bawer meke ko w tnek heb

 

Bi hevre, li pey hev hem rz dibin

Ji v perebn i bhz dibin ?

 

Nikarin bi jrde sivik dakevin

Di kortan erxande w rakevin

Weharenge milet dema yek dib

Gelek mr gernas pir şek dib

 

Di dest şopa xwe xweş dik

i dest dirj b welt jdik

 

Belam ko ji hev pere b jar dib

Dibin dest dijminde bindar dib

 

Lihergundek yek dib padşah

Ne top neleşkerin, ne pişt penha

 

Di bin dest dijmin wek rencbere

iqas bargiran b nizan, kere

 

Bicarek xurlin diqada beyar

Hem tnekuştin bi dest neyar

 

Peyayn neyaran keyay mene

i şerme kelha iyay mene

 

Mirovn iyay i gernas mr

Di rojn şerande wek hir şr

 

Dizanim tu gernas eyşr kurd

Di bin dar zorde may zigurd

 

Tu lok di bin bar şx began

Tu dan ber piyn va neyar segan

Dikojin wek seg heta hestya

Di bin bar dijmin gelek westya

 

Di bin bar şx beg jerdiza

Perşan sfil, hejar weza

 

Binre kuev şx paşa beg

Li ber dest dijmin dijn reng seg

 

Liberme meger xwe dikin Keyqubad

Di zindan dijmin dikin ah dad

 

Bi fortan li nav gundyan jinan

Xwe paye dikin l ker dijminan

 

Li ser me dibin beg bi qam dar

Dibin rencber serdehan neyar

 

ilo win dibjin " Bel ez xulam "

Wilo ew dibjin li nik qaymeqam

 

Xulam neyare, beg ser meye

Hezarsalerewşa me kurdan weye

 

Bese z şiyarbe tuguh med began

Metirse ji deng teba segan

 

Tudest neyaran ira me dik ?

Ne dn ji boi xwe wer şaş dik ?

Tu drbeji bavik, mebe olperset

Di kar xebata xwede xwar mest

 

Bibin yek bizanin hem kurd yekin

iman em di v r wesan gewşekin ?

 

Di bin nav wde bijn em hem

Bicarek nehlin ku bişk gem

 

Bijn ta bi keng bibindest em

Di bin dest dijmin bi naln xem

 

Bese z şiyarbin hem mr jin

Di roja felat bikin em cejin

 

Mebje di ro kemas hene

Gelek bend part siyas hene

 

Meger raste ro heyeberbber

Bibr bi awir dibin end ker

 

Nikarin bibin yek nizanim ikin

Belam em ji bo te hem kar dikin

 

He ko li jrin divn wekhev

Li her kes belavkin hebn zev

 

Jidil tev dixwazin bibin serfiraz

Welat xwebigrin, bibin karesaz

Bixurt bi pşvediinreng şr

Diceng şerande dibin xurtemr

 

Hem bend part dixwazinwelat

Li gor ko dixwazin divn ew felat

 

Dixwazin ben dar di dest wande bin

Li ser me wekobav kalan bibin

 

Bi olan, bi lan me pera bikin

Me wek hov dna hira bikin

 

Dixwazin me bigrin bi v davik

Bixin nv irav heta navik

 

Nexwend bimnin, nebin em şiyar

Bi xapan me txin di bin nr bar

 

Ji nve bikan bişn xwendin

Ew me xelaskin bi tolsendin

 

Mebje ji hevin em hem jar kurd

Dibin dest dijmin dibin dar gurd

 

Bihevre wek şr hem şer bikin

Li maydan wek şr ejder bikin

 

Tu zendan bimalekur Erdeşr

Li Zagros Kohreş bibin xurtemr

Şer dijmin hov xwnxwer bikin

Bi xurt, bi kurd tim şer bikin

 

Xwemespre dijmin heval delal

He ko wekme hejarin heval

 

Ji wan pir metirse belam zane be

Bi kurt, li herkes tu bawer mebe

 

Tu bistne herdem, mede herkes

Bi kenbe, mebe wek gula ilmis

 

Tu pirsn xwe bikşn qenc l venr

Di rojn xebat mebeqelsemr

 

Li paş rameweste, tu tim pşde her

Bike serbilind bi dijminre şer

 

 

*                      *                      *

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

OLPEREST

 

Mebe olperest ey heval delal

Bi her kesre rast diristbeheval

 

i tiştn derew bin tu dr here

Were em bihevre herin pş, were !

 

i tişt neqenc b şer w bike

He qence herdem tu her w bike

 

Nebe dost xwar peyay neyar

Tim dost yar be ji bo hejar

 

Welat xwe bigre tu hişyar mest

Bi qencare kin i tiştn we xwest

 

Di w ax em tev dibin payedar

Heval heval neyar neyar

 

Ji herkesre peyde bikin kar ş

Mehlinku milet bib bend tş

 

Şer ş derdan bikin em ji dil

Bi pşde herin em hem mil bi mil

 

Reş dr bikin em ji qada xwwe tev

Wek hev bikin em i roj i şev

Di gorde razin i zor setem

Bi hevre bijn xweş hemdem bi dem

 

Ne bir bimnin, ne jar reben

Bi şad rgeş bijn r bi ken

 

Li cotar zev bte tev parkirin

Ke xort bi dil bn li hev markirin

 

Bibin em wek hev i jin i mr

Bibin mal milet hem qad zr

 

Bidin herkes em belaş av nan

Bi rmet bijn em hem palevan

 

Ku derman belaş b xwendin belaş

Ji nav xwe rihakin he ps şaş

 

Diz ko nemn, nebin hlebaz

Ji dest kes em nekin gaze gaz

 

Eve olperest, ne tirs derew

Ji dijminre em tim bibin lekew

 

He ko şer me dik gawire

Cih w ku serbest bibin agire

 

He tişt pake di her ol dn

Bihne, birse, ji bo me wern

He ko nebaşe bere hey her

Ji bona ker reş xwe nakin ter

 

Bi laş me digrin wek qijn gen

Hezar sale ko em hejar reben

 

Bizane ko ne bes ole tizb xişt

Dibin bar şxande milet birişt

 

Egre ko xwed w li herderheb

ima w di kurde, di kerde neb

 

Eger qenciy em bikin ew dik

ima ko neqenc bikin ew nek ?

 

Eger mey herkes ew did

Ji w tim bixwaze ji bo i fed ?

 

ima hin şehnşah b hin j geda

Me nav eger ko wesa bit xweda

 

i ş me jye, heye yan niye

Eger ko nebnin i zanin iye ?

 

Bi xore div şer bikin roj şev

He tde peyda dib bidne hev

 

Ji qad dernin he baş qenc

i rezb i werzb, i dexl birenc

 

i hasin zrbin, i petrol av

iman em ji Alo bikin gaz lav ?

 

Mirov ne heyv, divn herne jor

Niha j nizanin iye keskesor ?

 

Dibjin li ezman heftan xwed

Kye ew, iye ew, gelek guh med

 

Eger raste ew j xwed leşkere

Here jre bje turabeşere ?

 

Bi rş gihane welat te hov

Dixwazin welat te bigrin mirov

 

Ji dest te bigrin sitran bi zor

Bi sarx atom xwe hildnejor

 

Bere ew j rab bi top tiving

Ber xwe bid me bi halan ceng

 

Eger ew j kurde wek me reben

Bi dest w nemab bihay kefen

 

Ji meydan bi rev bazd, dijmin li pey

Biqorin lipey w bihalan hey

 

 

Welat w bigrin jihev perekin

Hevaln w bigrin ten dey nekin

 

Dimn perşan jar zigurd

Wek min, wek te, dib qelse kurd

 

Mihemed ilo ye ezman bi ker

Li k rx dikir w ker guh eper

 

Neraste bira, carek guh med

Mihemed j zan unne xwed

 

Belam xwestye dewletek bik

Kela dewleta xwe bi w lbik

 

Ne peyxambere l şehinşah mr

Ji bo bendewarn xwe ew destegr

 

Erebko di bin dest Roman Kurd

Hejar nezan geda zigurd

 

Hezar pere bn ewbi hevre neyar

Mihemed kurabhembn şiyar

 

Bi zann jr hem kirne yek

Wek hevkirin w i serwan beg

 

Kişandin ser w tac kulah

Hicaz xiste dest xwe b padşah

Ku drom kurdan dikin ceng şer

Lipişta xwe bestaneşr kemer

 

Li hev kom kirin w siwarn ereb

Kurimbaz gernas dihatin celeb

 

W koa xwebarkir, revand ew mirin

Ebbekre ko li pey rakirin

 

W leşker kişandinli Şam raq

Ji dest ereb rom kurd faqe faq

 

Ser xwe w dan li pey hat Umer

Ku dijwar cengawer pir hiner

 

W rş li ser hev birin rom kurd

Ko Qeyser Kesra w xisti, zigurd

 

Di dest wande şr bi dev wekhev

Ko şah ecem z şikest rev

 

Li Ehwaz Helwan hem Şehrezr 

Li me şer giran b bi gurz bi şr

 

Bi zor em şikandin talan kirin

Jin zar zn me kurdan birin

 

Xerasan Faris, digel kurd cl

Ko Deylembi wanre, hem kirne dl

Hezar sal mabn di bin dest kurd

Niha bne paşa liser yezdgurd

 

Kutac kulah keyandaneser

Cihan tevde girtin bi hakan şer

 

Umer hate kuştin bi dest deylem

Bi ber pl elqan ket wan gem

 

Ku Osmanli şna Umerkirneşah

Sivikda ser xwe w tac kulah

 

W ola xwe berda b ziya

Ku av xwe berdan Merwaniya

 

Hem kirne serdar paşa mr

Hinik j kirin w li nik xwe wezr

 

El b cih ş derd xema

Jiber ko bi dest w tiştek nema

 

Ji bve girdan kemerbend pişt

W Osman bi dest Mihemdvekuşt

 

Li pey w El b şeh padşah

Belam w nedan ser xwe kulah

 

Li Şam Muaw xwe kir şah mr

Dianv wande şer xweş kirin şr tr

Ji nav herdu tpan cdabn gelek

Ku leşker girdan ewan lek bi lek

 

El hetekuştin Miaw li Şam

Bi xapan bi rpan, berek biryedam

 

W Misir Hicaz raq Yemen

Bi zor xiste dest xwe, l n Hesen

 

Ser xwe rakir b padşah

Belam w nedaye ser xwe kulah

 

Bi jehr mirandin di ax Yezd

Heseyn ser bilind kir pir bn murd

 

Vexwendin ewan kerbela bqidoş

Li ser w neyaran kirin ceng coş

 

Pelaxtin ser w bi şr riman

Kes ko bikr bn li pey w neman

 

Ku şam ji w roj bne ereb

Erebpewerin ew i rast i ep

 

Belam kurd faris deylem turk

Hem bne dilbij ji bo tac kurk

 

Ku al mirovn Mihemed kirin

Bi merwanyanre gelek şer kirin

 

Heta ko gihane sed sh do

Bi paşde şikestin ereb ro bi ro

 

Ku gurdan kurdan gelek şer kirin

Heta ko ji nav xwe ereb der kirin

 

Ebmislim kurd pir navdar

Ji dest dijmin kurd w derxist dar

 

Cihan w seranser bişr xiste dest

Belam tac dewlet bi carek nexwest

 

W an ji Kfa yek pir nenas

Dibjin sefahe ji mala Ebas

 

Li Kfa w dan tac daye ser

Pelaxtin ser şah Merwan ker

 

Li pey w ku Mensr ereb dane hev

Li hawr nr w ned kes bi dev

 

Ji bil kurd nazan serhişk hov

Li ber xwe ew kes ned wek mirov

 

Bi bbext carek li Eywan kuşt

Ji bona me kurdan w rmet nehişt

 

 

Şern pir giran z ketin nav welt

Bi carek ewat hem ar pt

 

Li Msil, li Erbl, li her c der

Di nav kurd dijminde b ceng şer

 

Bi v reng mane heta Deylem

Ji dest neyaran derann gem

 

i kurd i Firs i Tirk Ecem

Bi dest xwe girtin bi zor setem

 

Ereb pere, pere kirin jar dl

Meger kurd turkan, meger firs cl

 

Me endan şikandin bi şr bi rim

Bi xapan dihatin welat me tim

 

Li serme bi xapan biwn şah mr

Bi ola xwe em tev kirin destegr

 

Bi nav Ebas bi nav El

Ji me tev sitandin kela gel

 

Bi ola xwe em kirne jar reben

Bi dest me nehiştin bihay kefen

 

Jin mal qada xwe tev dane wan

Di laş welat me jana giran

Bi jar dl ketin dest diza

Heta ko gihane kemal Riza

 

Meger ko ereb bne bindest jar

Bi ola xwe dsa li me bn siwar

 

Ziman xwe xistin cih zar kurd

iqas ez bibjim hem jan derd

 

Niha j ber meereb bn şiyar

Bi ol ziman xwe man payedar

 

Ziman xwe carekmepşde nebir

Li serxwe vejandin me Zeyd Emr

 

Hinek bne şx hinek bn mela

Welat me talankirin teşqela

 

Bikurt dibjin belam pir dirj

Ser me şikandin biroj,nimj

 

Bi bang nimj bi tizb xişt

Li me wan şikandin ser dest pişt

 

Bese z şiyarbe ji v r veger

Gelek ps xware, tu bes pde her

 

Tu ola xwe deyne welatperwer

Xwed ristevan xwed rber

Bi ya min bike ger dixwaz bij

Bi pşde herin em, ej hem tij

 

Ji dijmin tu bistne tim doz tol

Ji bona me ev d bibin rist ol

 

Div kurd taz turk ecem

Di ro bi hevre bijn dem bi dem

 

Div em di qad xwede yek bi yek

Bijn em bi hevre hata b demek

 

Nivsn xwendin bizar me bin

Ku destr ferman dar me bin

 

Di qada xwede em bijn serbilind

Bi snor leşker, hem pak rind